Daron Acemoğlu, Nature'a yazdı: İşçi dostu yapay zeka için 3 temel politika

YAYINLAMA 24 Ağustos 2026 13:15

GÜNCELLEME 24 Ağustos 2026 13:19

Ekonomim haberlerini Google'da daha sık görün Ekonomim'i tercih ettiğiniz kaynaklara ekleyerek nitelikli haberlere daha kolay ulaşın.

Nobel ödüllü ekonomist Daron Acemoğlu, yapay zekanın insan emeğinin yerini alacak biçimde geliştirilmesinin eşitsizliği derinleştirebileceği ve demokratik düzeni tehdit edebileceği uyarısında bulundu.

Acemoğlu, vergi sistemlerinin değiştirilmesini, bağımsız yapay zeka kurumları oluşturulmasını ve veri piyasalarının yasal bir çerçeveye kavuşturulmasını önerdi.

Nature dergisi için kaleme aldığı makalede yapay zeka alanındaki büyük şirketlerin yapay genel zekaya ulaşma yarışını eleştiren Daron Acemoğlu, teknolojinin çalışanları tümüyle devre dışı bırakmak yerine onların yeteneklerini ve verimliliğini artıracak şekilde yönlendirilmesi gerektiğini savundu.

Acemoğlu, yapay genel zekanın ekonomik değer taşıyan işlerin büyük bölümünde insan kapasitesine ulaşabilen veya bunu aşabilen sistemler olarak tanımlandığını belirtti. Böyle bir teknolojinin yalnızca rutin işleri değil, yüksek vasıf gerektiren meslekleri de otomasyona açabileceğine dikkat çekti.

İnsan emeğinin bu ölçekte yerinden edilmesinin sonuçlarının daha önceki teknolojik dönüşümlerle karşılaştırılamayacağını belirten Acemoğlu, binlerce ekonomist ve yapay zeka araştırmacısının imzaladığı “Şimdi Harekete Geçmeliyiz” başlıklı bildiriyi desteklediğini hatırlattı.

Bildiri, politika yapıcılara ve teknoloji şirketlerine yapay zekayı insan emeğinin yerini alacak değil, onu tamamlayacak biçimde geliştirme çağrısı yapıyordu.

Otomasyon eşitsizliği büyüttü

Acemoğlu, ABD iş gücü piyasasına ilişkin araştırmaların, otomasyonun 1980’den bu yana eşitsizliğin artmasında önemli rol oynadığını gösterdiğini belirtti. Özellikle rutin görevleri yerine getiren çalışanlara yönelik talebin azaldığına işaret etti.

Sanayide kullanılan robotları örnek gösteren Acemoğlu, otomasyonun verimliliği artırmasına rağmen teknolojiye en fazla maruz kalan bazı bölgelerde istihdamın ve ücretlerin gerilediğini vurguladı.

Yapay zeka kullanımının yaygınlaşmasıyla bu etkinin daha da güçlenebileceği uyarısında bulundu ve şunları söyledi:

“Tehlikede olan yalnızca refahın paylaşılması değil, demokratik sistemimizdir. Çok sayıda insanın ekonomik fırsatların dışında bırakıldığı toplumlar istikrarlı kalamaz.”