Halka arz kriterleri yeterince uygun mu?

ABD’nin ek vergisi bomba gibi düştü Tereyağında kuru madde yüzde 80 yerine yüzde 79 çıktı, firma ‘tahşişci’ oldu

İLETİŞİM danışmanı Çetin Kımız bağlantıyı gönderince Espressolab’ın kurucusu Esat Kocadağ’ın şirketlerin hisselerini halka arzlarıyla ilgili “izin kriterleri”ni tartışmaya açan sosyal medya paylaşımını okudum.

Esat Kocadağ, paylaşımına Borsa İstanbul’da hisseleri işlem gören şirketlerin finansal sonuçlarıyla girdi:

- Borsa İstanbul’daki şirketler 2026’nın ilk 6 aylık finansal sonuçlarını açıklamaya başladı. Birçok şirketin zarar ettiğini görüyoruz.

Espressolab’ın finansal sonuçlarına işaret etti:

• Espressolab’ın 2024 EBITDA’sı (faiz, amortisman ve vergi öncesi kâr) 29 milyon dolardı.
• 2025 yılında 19.9 milyon dolar EBITDA ürettik.
• Bu yılı da 25-26 milyon dolar EBITDA seviyesinde kapatmayı hedefliyoruz.

24 ülkede faaliyet gösterdiklerini belirtti:

- Büyüyen, kâr eden ve borçluluğu oldukça düşük bir Türk şirketiyiz.

Halka arz kriterleri üzerinde durdu:

- Ama halka arz kriterlerine baktığımızda ilginç bir durumla karşılaşıyoruz. Ciro kriterlerini karşılıyoruz, ancak aktif büyüklüğü kriterini karşılamakta zorlanıyoruz.

Bunun nedenlerini irdeledi:

- Bunun nedenlerinden biri de şirketimizin borçluluğunun düşük olması sebebiyle bilanço aktifimizin görece daha düşük kalması.

Amacının birilerini eleştirmek olmadığını vurgulayıp şu soruyu sordu:

- Mevcut halka arz kriterleri, kârlı, borçluluğu düşük, hızlı büyüyen ve gelirlerinin giderek daha büyük kısmını yurt dışından elde eden yeni nesil Türk şirketlerini değerlendirmek için yeterince uygun mu?

Bunu tartışmanın zamanının gelmiş olabileceğine dikkat çekti:

- Çünkü dünyaya daha fazla Türk markası çıkarmak istiyorsak, sermaye piyasalarımızın da bu yeni nesil şirketlerimizin yapısına ayak uydurması gerekiyor.

Esat Kocadağ, paylaşımının sonuna şu notu koydu:

• 2025 yılı sonu aktif büyüklüğümüz 3 milyar 319 milyon 003 bin 642 Türk Lirası.
• Halka arz için aranan 3.6 milyar Türk Lirası aktif büyüklük kriterinin yaklaşık 281 milyon lira altında kalıyoruz.

Esat Kocadağ, Espressolab’ı 2010 yılı başlarında Bilgi Üniversitesi Ekonomi Bölümü öğrencisiyken planladı. Babası Mevlüt Kocadağ’ın 1953 yılında ilk şubesini Nişantaşı’nda açtığı “Emirgan Sütiş”ten deneyimli olan Esat Kocadağ, okuldaki bir kafeden esinlendi:

- Buraya Emirgan Sütiş açmaya kalksak, 180-200 kişinin çalışması gerekecek. Bu kafede işler 3-4 kişiyle dönebiliyor.

2014 yılında Bilgi Üniversitesi Santral İstanbul’da 20 metrekarelik bir yer kiralayıp ilk Espressolab’ı açtı. Esat Kocadağ ve abisi Emre Kocadağ’la geçen yıl Ağustos ayında Merter’deki kahve işleme merkezi ve şubelerinde buluştuktan sonra yazdığım yazıya şu başlığı atmıştım:

• 30 bin dolarla yola çıktı, 11 yılda 17 ülkede 405 şube ile 113 milyon doları yakaladı…

Esat Kocadağ, şube açma temposuyla ilgili şu bilgiyi vermişti:

- Ayda 450 franchise başvurusu alıyoruz. Ortalama 12 dolayında franchise veriyoruz. Yeme-içme sektöründe yurt dışında en fazla ülkeye ulaşan markayız.

Esat Kocadağ, belli ki bir süredir Espressolab’ın hisselerini halka açma planları yapıyor.

Ancak, “aktif büyüklük” kriterine takılmasına içerliyor… O nedenle “halka arz kriterleri”ni tartışmaya açma yoluna gitmiş bulunuyor…

SPK, halka arzlar konusunda “aktif büyüklük” kriterini devre dışı bırakmayı düşünür mü?

ABD’nin ek vergisi bomba gibi düştü

AKHİSAR Ticaret Borsası Yönetim Kurulu Başkanı Alper Alhat, hazırladıkları bir bülteni bizzat gönderip seslerini duyurmak için destek istedi:

- ABD’nin Türk zeytin ve zeytinyağına yüzde 12.5 ek gümrük vergisi uygulaması, rakiplerimiz karşısında bizi dezavantajlı duruma düşürdü.

Alhat, ticaretin ülkeler arasında savaşa dönüştüğüne işaret etti:

- Ne yazık ki sadece zeytin değil genel olarak tarım cephesi döviz kurlarından ve yüksek faizden büyük yara alıyor. Bir de üstüne ABD’nin ek vergisi sektörümüze bomba gibi düştü.

Tarım ve gıdanın stratejik olduğunu savundu:

- Özellikle ambalajlı pazarlarımızı korumak ve geliştirmek için devletin desteğine her zamankinden daha çok ihtiyacımız var.

Birkaç yıldır İspanya’nın fiyatlarının Türkiye’nin altında gerçekleştiğini vurguladı:

- Şu ana kadar kazançlarımızdan fedakarlık ederek ve ihracatçıya sağlanan yüzde 3’lük döviz dönüşüm desteği ile pazarlarımızı korumaya çalıştık. Fakat bu ek tarife bizim sübvanse edebileceğimiz boyutu aştı.

Alper Alhat, Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) baskılarıyla 3 yıl önce kaldırılan “Destekleme ve Fiyat İstikrar Fonu”nu (DFİF) anımsattı:

- Geçmişte tarım ürünleri ihracatına Türkiye’nin uyguladığı DFİF destekleri, DTÖ’nün “Haksız rekabete yol açıyor” uyarısıyla kaldırılmıştı.

Bu noktada şu soruyu sordu:

- DTÖ, ABD’nin zeytinyağı üreticisi ülkelere uyguladığı bu farklı tarifelere acaba ne diyor?

Sonra beklentilerini ortaya koydu:

- ABD ek gümrük vergisinin ve döviz kurlarının oluşturduğu sıkıntıların giderilmesi için eskiden istifade ettiğimiz ihracat desteklerinin tekrar verilmeye başlanmasını talep ediyoruz.

Geçici maliyet baskısının kalıcı pazar kaybına dönüşmemesi için zamanında müdahale edilmesi gerektiğinin altını çizdi:

- Türkiye’nin kaliteli üretim gücünü katma değerli ihracata dönüştürebilmesi için ABD nezdindeki diplomatik girişimlerin sürdürülmesinin yanı sıra acilen DFİF desteklerinin tekrar başlatılması gerekiyor.

Türkiye’nin önemli rakiplerinin durumunu irdeledi:

- Tunus’un ek tarifeden muaf tutulması, Avrupa Birliği (AB) ülkeleri ürünlerine ise daha düşük oranda vergi uygulanması, Türk ihracatçısının ABD pazarındaki varlığını iyice zorlaştırdı.

Sözlerini geçmişteki DFİF desteğinden örnekle noktaladı:

- DFİF desteği ambalaj boyutu küçüldükçe ve Türk markası kullanıldığında kademeli artıyordu. Markalı 1 litre ve daha küçük ambalajlı zeytinyağına ton başına 650 dolar, sofralık zeytine ise ton başına 260 dolar veriliyordu.

ABD’nin ek gümrük vergisi uygulamasına karşı zeytin ve zeytinyağı sektöründe yükselen seslere kulak vermek gerekiyor…

Tereyağında kuru madde yüzde 80 yerine yüzde 79 çıktı, firma ‘tahşişci’ oldu

KAYSERİ Ticaret Odası’nın ev sahipliğinde gerçekleşen “Globalden Yerele Kayseri” paneli için kente gittiğimizde Kayseri Ticaret Odası Yönetim Kurulu Üyesi Ahmet Emre Sönmez ve Kayseri Temsilcimiz Hilal Sönmez rehberliğinde Hakan Güldağ’la birlikte uğradığımız tesislerden biri de Başyazar Süt Ürünleri A.Ş. oldu.

Sütma markasıyla üretim yapan Başyazar Süt Ürünler A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı İhsan Narin, bakanlığın “tahşişli ürünler” listelerine işaret etti:

- Tereyağında kuru madde oranı yüzde 80’dir. Üreticiler olarak buna uyuyoruz. Ancak, işi yapan usta yüzde 0.5 eksik tutar da bu bakanlık denetimlerinde yakalanırsa, firma hemen “tahşişli ürün üretenler” listesine alınıp damgayı yiyor.

Kayseri’den örnek verdi:

- Nitekim Kayseri’den bir firmanın tereyağında kuru madde oranı yüzde 79 çıktı. Firma anında “tahşişli ürün” listesine alındı.

Bakanlığın inceleme yapmasını, hassa davranmasını doğru bulduklarını kaydetti:

- Ancak, tereyağındaki kuru madde oranında yüzde 0.5 veya 1 oranında eksiklik gibi kasten yapılmayan hatalar yüzünden de firmaların hemen damgayı yemesi bize pek doğru gelmiyor.

Başyazar A.Ş. ile Sütma markasını 2013 yılında satın aldıklarını bildirdi:

- Mevcut fabrikayı 30 milyon Euro’yu bulan yatırımla kurduk. 4 bin müstahsilden süt alıyoruz. Şu anda günde ortalama 70-80 ton süt işliyoruz. Normalde günlük süt işlememiz 100 tonu buluyor.

Geçmişte ayran ve yoğurt da ürettiklerini vurguladı:

- Daha sonra odaklanma kararı aldık. Şu anda tulum peyniri, tel peynir ve yöresel çeşitler üretiyoruz. Ürünlerimiz 25-30 ilde satışa sunuluyor.