Nepal ve Tibet'teki sel felaketine dair bilinmesi gerekenler

Nepal'in Rasuwa bölgesi çevresi ve Çin'in Tibet Özerk Bölgesi'ni 26 Ağustos'ta vuran selde hayatını kaybedenlerin sayısı güncellendi. Nepal Ulusal Afet Risk Azaltma ve Yönetim Kurumu 903 kişinin öldüğünü, 4 bin 247 kişin…

Nepal Ulusal Afet Risk Azaltma ve Yönetim Kurumu 903 kişinin öldüğünü, 4 bin 247 kişinin de hâlâ kayıp olduğunu bugün bildirdi. Kayıp kişilerden 592'sinin yabancı uyruklu olduğu da aynı açıklamada belirtildi.

Pazar itibarıyla Çinli yetkililer de Tibet'te 16 kişinin öldüğünü ve 261'i yabancı 546 kişinin kayıp olduğunu duyurmuştu.

Seller nereleri vurdu?

Sel suları, Tibet'le Nepal'in Rasuwa bölgesi arasındaki sınır boyunca uzanan ve dik dağlarla çevrili olan Trishuli Nehri vadisinden hızla ilerledi.

fazla oku

Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)

Felaket görüntüleri, sellerin korkutucu hızını ve gücünü gözler önüne serdi.

Çin devlet haber ajansı Şinhua, Tibet'in Gyirong bölgesinde "önemli" sayıda can kaybı olduğunu bildirdi.

Çin devlet medyasının yayımladığı videolarda yükselen suların ve çamurun binaları bastığı, ağaçları kökünden söktüğü ve yolları kullanılamaz hale getirdiği görüldü.

Nepal'den gelen görüntülerde, enkazla dolan nehrin köprüleri yıkması ve kasabaların çamur altında kalması dikkat çekiyor.

Nepal yetkililerine göre onlarca kilometrelik yol ve 40'tan fazla köprü yıkıldı. Bazı hidroelektrik enerji projeleri ağır hasar gördü.

Şiddetli yağış görülmeden ani sel nasıl meydana geldi?

Rasuwa bölge yöneticisi Narendra Pariyar, şiddetli yağış olmadığı için yetkililerin hazırlıksız yakalandığını bildirdi.

Uydu görüntülerini ve sismik verileri inceleyen bilim insanları, bu felakete büyük olasılıkla yüksek rakımda meydana gelen bir heyelanla buzul çökmesinin birleşmesinin yol açtığını belirtti.

Görüntüler, Tibet sınırı yakınlarındaki Nepal topraklarında bulunan Langtang Lirung Dağı'nın kuzey yamacındaki bir buzulun altında yer alan devasa bir kaya kütlesinin çöktüğünü gösterdi.

ABD Jeolojik Araştırmalar Merkezi (USGS), bölgede büyüklüğü 5,2 olarak güncellenen bu sismik hareketliliğin buzul çökmesi nedeniyle meydana geldiğini bildirmişti.

Bu iki olayın birleşmesi, vadinin aşağısına milyonlarca tonluk kaya ve buz gönderdi.

Dağın yamacından aşağı inen kaya ve buzlar, nehirlerle birleşince onlarca kilometre ilerleyen, çamur ve sudan oluşan güçlü bir sel meydana geldi.

Kayıp turistler nereli?

Nepal'in afet kurumu, kayıp 592 yabancı turist arasında Avustralya, Birleşik Krallık, Malezya ve ABD yurttaşları olduğunu bildiriyor.

Çin Dışişleri Bakanlığı'na göre, kendi vatandaşlarından yaklaşık 100 kişi Nepal'deki kayıplar arasında.

Çin devlet medyası, Tibet'te kayıp 260'a yakın yabancı uyruklu kişi arasında 104 Nepalli, 49 Hintli, 33 Letonyalı ve 18 Amerikalı bulunduğunu belirtiyor.

Hindistan Dışişleri Bakanlığı, Nepal'in sellerden etkilenen bölgelerinde yaklaşık 300 vatandaşının kayıp olduğunu açıkladı. Bunların arasında Hinduizm de dahil olmak üzere birçok din için kutsal bir yer olan, Tibet'teki Kailash Dağı'na grup halinde seyahat eden onlarca hacı da var.

Bölgede heyelanlar ne kadar sık görülüyor?

Bu muson mevsiminde Nepal genelinde yağışlar ortalamanın altında seyretse de yerel medya ay başlarında çok sayıda dağlık bölgede şiddetli yağışlar görüldüğünü ve bunların ölümcül heyelanlara ve ani sellere yol açtığını bildirmişti.

2024'te şiddetli yağışlar Nepal'de yüzlerce kişinin ölümüne neden olan sel ve heyelanlara yol açmıştı. Başkent Katmandu çevresindeki yoğun nüfuslu bölgeler de bu felaketlerden etkilenmişti.

Muson yağmurlarının Himalayalar'la buluştuğu dönemlerde Nepal, heyelanlara ve sellere karşı oldukça savunmasız.

İklim değişikliği, hava olaylarını daha ölümcül hale getirerek buzulların erimesinden kaynaklanan sellerin daha sık görülmesine yol açtı.

Şiddeti artan yağışların yanı sıra hızlı kentleşme ve plansız yapılaşma da doğal afetlerde can kaybı riskini artırdı.

Independent Türkçe, New York Times, AA

Derleyen: Eren Umurbilir

DAHA FAZLA OKU