Ekonomik ve Jeopolitik Rekabet İç İçe

Merhaba, Eylül’e girerken, Türkiye’yi de dünyayı da kolay bir tablo karşılamıyor. Küresel ekonomi savaşların, jeopolitik gerilimlerin ve enerji fiyatlarındaki dalgalanmaların yarattığı baskıyla mücadele ediyor.

Uluslararası Para Fonu’nun Temmuz ayında yayımladığı son değerlendirmede dünya ekonomisinin 2026’da yüzde 3,0, 2027’de ise yüzde 3,4 büyümesi bekleniyor. Ancak bu büyüme son derece eşitsiz bir zeminde gerçekleşiyor. Bir tarafta teknoloji yatırımları ve yapay zeka kaynaklı üretkenlik artışı yeni fırsatlar yaratırken, diğer tarafta savaş ve enerji şokları özellikle enerji ithalatçısı ülkelerin büyüme potansiyelini sınırlıyor. Üstelik uzun süredir dünyanın gündeminde olan dezenflasyon süreci de artık doğrusal bir hikaye olmaktan çıkmış durumda. IMF’nin son tahminleri, küresel manşet enflasyonun 2026’da yüzde 4,7’ye yükselmesini ve 2027’de yüzde 3,9’a gerilemesini öngörüyor. Başka bir ifadeyle dünya ekonomisi, enflasyon sorununu henüz tamamen geride bırakmış değil. Ekonomik rekabet giderek jeopolitik rekabetle iç içe geçiyor. Ş

İşte tam da bu noktada, Fortune’un bu yıl 37.kez yayımladığı Fortune Global 500, 2025 mali yılı gelirlerini esas alarak hazırlandı ve listede şirketlerin toplam geliri 43,1 trilyon dolara ulaştı. Amazon satış geliri bakımından dünyanın en büyük şirketleri yıllık 500 Türkiye Listesi de sıralamasının zirvesine yerleşerek, Walmart’ın 12 yıllık saltanatına son verdi. Listede yer alan şirketler dünyada 36 ülke ve 242 şehirde yer alıyor. İlk beş ülke sırasıyla ABD (141 şirket); Tayvan dahil büyük Çin (122); Japonya (40); Almanya (28); ve Fransa (24). ABD, Büyük Çin ve Japonya toplamda şirketlerin yüzde 61’ine, satış geliri ve karın da üçte ikisinden fazlasına sahip. İlk beşteki şehirler (Pekin, Tokyo, New York, Londra ve Paris) listedeki şirketlerin hemen hemen dörtte birine ev sahipliği yapıyor. Türkiye’den Global 500 listesine 25 yıldır kesintisiz giren tek şirket sıfatına sahip olan Koç Holding bu yıl da geleneği bozmadı; 203 no’lu sıradan listeye giren Koç Holding 2025 yılında 69,74 milyon dolar satış geliri ve 550 milyon dolar kar elde etti. Holdingin 120 bini aşkın çalışanı var. Her yıl ekonomi takviminde bazı verileri diğerlerinden daha fazla merak ederiz. Çünkü bazı rakamlar yalnızca bir dönemi anlatmaz; ekonominin nereye gittiğine, şirketlerin nasıl bir performans gösterdiğine ve iş dünyasının değişen koşullara nasıl yanıt verdiğine ilişkin önemli ipuçları verir.

Fortune işte böyle bir gösterge. Her yıl Türkiye’nin en büyük şirketlerini bir araya getiren bu çalışma, Türkiye ekonomisinin üretim gücünü, şirketlerin ölçeklerini, kârlılık performansını ve değişen rekabet koşullarını aynı fotoğraf karesinde görmemizi sağlıyor. Ekim sayımızda bu büyük fotoğrafı yeniden önünüze getiriyoruz. Taylor Swift veya Beyoncé stadyumları doldurduğunda bunu endüstrinin kurallarına bağlarız. Peki ya 19. yüzyılın vals müziğiyle her yıl dünya turnelerinde bilet satış rekorları kıran 76 yaşındaki bir maestroya ne demeli? André Rieu, niş bir pazarı kitlesel bir tüketim çılgınlığına dönüştürmeyi başaran sıra dışı bir stratejist. André Rieu, sadece bir orkestra şefi değil; 120’den fazla daimi çalışanı olan, her yıl milyonlarca dolarlık ciro üreten ve stadyumları tek bir turneyle hınca hınç dolduran küresel bir eğlence imparatorluğunun CEO’su. Rieu ile kriz yönetimini, risk almanın finansal boyutunu ve bir markayı yarım asır boyunca zirvede tutmanın maliyetini konuştuk. ‘Johann Strauss Orkestrası’ markasının küresel büyüme sırlarını ilk ağızdan dinledik.

İyi Okumalar…