Kış yaklaşırken gaz endişesi: Avrupa yüksek fiyat riskini göze alıyor

YAYINLAMA 03 Eylül 2026 10:44

GÜNCELLEME 03 Eylül 2026 10:59

Ekonomim haberlerini Google'da daha sık görün Ekonomim'i tercih ettiğiniz kaynaklara ekleyerek nitelikli haberlere daha kolay ulaşın.

Avrupa, yaz mevsiminin sonuna yaklaşırken doğal gaz depolarındaki düşük seviyeler nedeniyle küresel tedarik yarışında daha zorlu bir döneme giriyor. Kış hazırlıkları kapsamında depoların doldurulması gerekirken mevcut piyasa koşulları, Avrupa’nın daha yüksek maliyetlerle gaz temin etmesi riskini artırıyor.

Bölgenin depolama hedefinin en düşük seviyesi olan yüzde 75’e ulaşabilmesi için mevcut fiyatlarla 7 milyar euronun üzerinde değere sahip 100 teravatsaatten fazla doğal gaza ihtiyaç duyuluyor.

Depoları doldurmak için tempo artmalı

Avrupa’nın kış gelmeden stoklarını yeterli seviyeye çıkarabilmesi için gaz enjeksiyonlarının hızlanması gerekiyor. Gerekli hızın, 2022’de yaşanan enerji krizinden bu yana sezonun bu döneminde görülmeyen seviyelere ulaşabileceği belirtiliyor. Bu durum kış aylarına ilişkin fiyat beklentilerini de yukarı çekiyor. Gaz fiyatlarının megavatsaat başına 100 euronun üzerine çıkması ihtimali bulunuyor.

İran savaşı piyasayı sıkıştırdı

İran savaşı, kısa vadeli doğal gaz fiyatlarında yükselişe yol açarken yüksek fiyatlar nedeniyle stok oluşturmak bazı alıcılar açısından ekonomik cazibesini kaybetti. Özellikle Almanya olmak üzere bazı Avrupa ülkeleri, gevşetilen depolama hedeflerine ulaşmakta dahi zorlanıyor.

Basra Körfezi’nden gelen gaz akışının ise neredeyse durma noktasına geldiği belirtiliyor. Hürmüz Boğazı üzerinden ilerleyen LNG gemilerinin sayısı petrol tankerlerine kıyasla oldukça düşük kalırken, fiyatlar geçen yılın aynı dönemindeki seviyelerin iki katından fazla seyrediyor.

LNG rekabeti küreselleşiyor

Tedarik sorunlarının kış boyunca devam etmesi halinde Avrupa, sınırlı sayıdaki LNG kargosunu güvenceye alabilmek için daha yüksek bedeller ödemek zorunda kalabilir. Avrupa’daki fiyatların yükselmesi, kıtadaki fiziksel gaz sıkıntısı ihtimalini azaltabilir. Ancak bunun karşılığında enerji maliyetlerinin artması enflasyon üzerinde yeni bir baskı oluşturabilir.

Oxford Economics ekonomisti Daniel Karl, enflasyonun mevcut seviyesinin yaklaşık iki katına çıkarak yüzde 6’nın üzerine çıkabileceğini belirtiyor.

Asya ülkeleri de gaz arıyor

Avrupa’nın karşı karşıya olduğu rekabet yalnızca kıta içindeki talepten kaynaklanmıyor. Hindistan, Katar’dan gelen arz kaybını telafi etmek amacıyla LNG alımlarını artırdı. Ülkenin ağustos ayındaki ithalatı yaklaşık altı yılın en yüksek seviyesine çıktı. Tayvan ve Tayland da yeni tedarik arayışında bulunurken Güney Kore kış sevkiyatlarını güvence altına almaya çalışıyor.

Avrupa’nın daha yüksek fiyatlarla piyasadan daha fazla gaz çekmesi, Pakistan ve Bangladeş gibi daha düşük gelirli ülkelerin LNG tedarikine erişimini zorlaştırabilir. Böyle bir tablo, 2022 enerji krizinde yaşanan elektrik kesintileri ve sanayi üretimindeki aksamalara benzer sonuçlar doğurabilir.

Hürmüz açılsa bile rahatlama gecikebilir

Hürmüz Boğazı’nın kısa sürede yeniden açılması dahi LNG piyasasındaki sıkışıklığı hemen ortadan kaldırmayabilir. Dünyanın normal şartlarda ikinci büyük LNG ihracatçısı olan Katar’ın, İran saldırılarında zarar gören iki üretim hattı dışında faaliyetlerini tamamen yeniden başlatmasının yaklaşık 12 hafta sürebileceği belirtiliyor.

Avrupa’da stoklar eşit dağılmıyor

Kıta genelindeki depolama seviyeleri ülkeden ülkeye önemli farklılık gösteriyor. İtalya, depolarını yaklaşık yüzde 83 oranında doldurmuş durumda. Buna karşın Avrupa’nın en büyük depolama kapasitesine sahip Almanya’daki tesisler ancak yarıdan biraz fazla dolu. Hollanda ve Belçika’daki stoklar da olağan seviyelerin altında bulunuyor. Almanya’daki düşük rezervler, ülkeyi kış döneminde daha fazla ithalat yapmaya zorlayabilir.

Rus LNG yasağı yeni bir baskı yaratacak

Avrupa Birliği’nin ocak ayında yürürlüğe girmesi planlanan Rus LNG yasağı da piyasadaki arzı daha da daraltabilir. Yasağın, Birliğin toplam gaz ihtiyacının yaklaşık yüzde 5’ine denk gelen bir arzı piyasadan çıkaracağı belirtiliyor. Bu nedenle Avrupa’nın kış öncesindeki tedarik ihtiyacı, küresel LNG piyasasındaki gelişmelere daha fazla bağımlı hale geliyor.

Çin’in talebi piyasayı değiştirebilir

Çin’in ağustos ayındaki LNG ithalatı yıllık bazda önemli ölçüde geriledi. Bazı Çinli şirketler bu nedenle kış dönemine yönelik sevkiyatlarını yeniden satmayı veya ABD kaynaklı LNG kargolarını Avrupa’ya yönlendirmeyi değerlendiriyor. Ancak Avrupa’nın piyasadan daha fazla gaz çekmeye başlaması halinde sözleşme fiyatlarının daha da yükselmesi gerekebilir.

Hava koşulları da belirleyici olacak

El Niño etkisinin Avrupa’da kış başlangıcını daha ılıman ve fırtınalı hale getirme ihtimali bulunuyor. Ancak ilerleyen dönemde yaşanabilecek soğuk hava dalgaları, ısınma amaçlı gaz talebini kısa sürede artırabilir. Bunun yanında Çin’in güçlü alımları, Norveç’te yaşanabilecek arz kesintileri veya ABD’de sezon sonuna doğru ortaya çıkabilecek bir kasırga, zaten sıkışık olan piyasadaki dengeleri daha da zorlayabilir.

Avrupa’nın yüksek fiyat ödeme kapasitesi fiziksel gaz kıtlığı riskini sınırlasa da kıtanın kış öncesinde karşı karşıya olduğu tablo, enerji maliyetleri ve enflasyon açısından yeni bir baskı oluşturuyor.