Japonya yenini korumak için servet harcadı

Japonya yenini korumak için servet harcadı

Japonya, yenin 40 yılın en düşük seviyelerine gerilemesini durdurmak için döviz piyasasına rekor büyüklükte müdahale etti. Operasyonun ardından ülkenin rezervleri ağustosta 79,6 milyar dolar eriyerek tarihinin en büyük aylık kaybını yaşadı.

07 Eylül 2026 07:04 07 Eylül 2026 07:08 Dünya'yı haber kaynağınız olarak eklemek için tıklayın!

Japonya’nın yenin değer kaybını frenlemek için gerçekleştirdiği dev döviz müdahalesinin faturası rezerv verilerine yansıdı. Ülkenin döviz rezervleri ağustos ayında 79,6 milyar dolar azalarak şimdiye kadarki en sert aylık düşüşünü kaydetti.

Japonya Maliye Bakanlığı verilerine göre rezervler temmuz sonundaki 1,287 trilyon dolardan ağustos sonunda 1,208 trilyon dolara geriledi. Böylece rezervlerde bir ayda yüzde 6,18’lik kayıp oluştu.

Rezervlerden bir ayda 79,6 milyar dolar gitti

Ağustos ayında kaydedilen 79,6 milyar dolarlık azalma, Japonya’nın rezerv tarihinde görülen en büyük aylık düşüş oldu. Gerilemede, Tokyo yönetiminin yen satın almak için rezervlerinde tuttuğu yabancı varlıkların bir bölümünü kullanması belirleyici oldu.

Japonya’nın rezervlerinin yaklaşık yüzde 70’ini yabancı menkul kıymetler oluşturuyor. Bu portföyün önemli bölümünde ABD Hazine tahvilleri bulunuyor. Yen müdahalesi sırasında ihtiyaç duyulan dolar likiditesinin sağlanması, bu varlıkların rezervler içindeki değerinin düşmesine yol açtı.

Rezervlerdeki sert gerileme, Japonya’nın kurdaki aşırı hareketleri kontrol altında tutmak için ne kadar büyük bir finansal kaynak kullandığını da ortaya koydu.

Yen için 98,7 milyar dolarlık müdahale

Tokyo yönetimi 30 Temmuz ile 26 Ağustos arasındaki dönemde döviz piyasasına toplam 15,4 trilyon yenlik müdahalede bulundu. Bu tutar yaklaşık 98,7 milyar dolara karşılık geliyor.

Operasyon, Japonya’nın tek aylık dönemde gerçekleştirdiği en büyük döviz müdahalesi olarak kayıtlara geçti. Müdahalede dolar satılırken yen satın alındı.

Japon para birimi müdahale öncesinde dolar karşısında 164 seviyesine yaklaşarak yaklaşık 40 yılın en düşük değerlerini görmüştü. Dev operasyonun ardından dolar/yen kuru ağustos başında 155,20 seviyesine kadar geriledi.

Yen daha sonra yeniden değer kaybederek 160 seviyesine yaklaşsa da eylül ayının ilk bölümünde dolar karşısında 155-156 bandına toparlandı.

ABD de operasyona katıldı

Japonya’nın son müdahalesini önceki operasyonlardan ayıran en önemli gelişmelerden biri ABD’nin de sürece katılması oldu. Müdahalenin bir bölümü Washington ile koordineli biçimde gerçekleştirildi.

Böylece ABD ve Japonya, 2011 yılından bu yana ilk kez döviz piyasasına ortak müdahalede bulunmuş oldu. Hamle piyasalarda sürpriz olarak karşılandı.

ABD ile Japonya’nın koordinasyonu, yenin hızlı değer kaybının yalnızca Tokyo açısından değil, küresel finansal istikrar açısından da yakından izlendiğini gösterdi.

ABD tahvilleri üzerindeki baskı gündeme geldi

Rekor büyüklükteki müdahale, Japonya’nın rezerv kapasitesinin ne kadar süre kullanılabileceği konusunda da tartışma başlattı. Özellikle müdahalelerin devam etmesi halinde Tokyo’nun rezervlerindeki ABD Hazine tahvillerini daha fazla satmak zorunda kalabileceği endişesi öne çıktı.

Japonya dünyanın en büyük ABD tahvili sahiplerinden biri konumunda bulunuyor. Bu nedenle rezervlerden yapılacak büyük satışlar yalnızca yen piyasasını değil, ABD tahvil faizlerini de etkileyebilecek büyüklükte görülüyor.

Tokyo ve Washington bu riski azaltmak amacıyla Japonya’nın ABD Merkez Bankası tarafından sağlanan özel dolar likiditesi imkanından yararlanabileceğini hatırlattı.

Fed’in pandemi dönemindeki hattı yeniden devrede

Söz konusu mekanizma Fed tarafından 2020 yılında pandemi sırasında küresel piyasalarda dolar likiditesi sorununu azaltmak amacıyla oluşturuldu. Sistem, büyük merkez bankalarının sahip oldukları ABD Hazine tahvillerini doğrudan satmak zorunda kalmadan dolar likiditesi sağlamasına imkan veriyor.

Japonya’nın gerektiğinde bu mekanizmayı kullanabilmesi, gelecekteki müdahalelerin rezervlerdeki ABD tahvillerinin doğrudan satışına daha az bağımlı hale gelmesini sağlayabilir.

Bu imkan aynı zamanda Tokyo’nun yen üzerindeki baskının yeniden artması durumunda müdahale kapasitesinin tamamen tükenmediğini göstermesi açısından önem taşıyor.

Sıradaki kritik tarih faiz kararı

Döviz müdahalesi yendeki kaybı sınırlasa da piyasanın gözü şimdi Japonya Merkez Bankası’nın para politikasına çevrildi. Japonya’da faizlerin ABD ve diğer büyük ekonomilere kıyasla düşük kalması, uzun süredir yen üzerindeki temel baskılardan biri olarak görülüyor.

Piyasalarda Japonya Merkez Bankası’nın 17-18 Eylül toplantısında politika faizini 25 baz puan artırabileceği beklentisi güçlenmiş durumda.

Faiz artışı gerçekleşirse Tokyo yönetimi, kuru yalnızca rezerv harcayarak savunmak yerine para politikasından da destek almaya başlayabilir. Aksi durumda yende yeniden sert değer kaybı yaşanması, Japonya’yı yeni ve maliyeti yüksek döviz müdahaleleriyle karşı karşıya bırakabilir.

Kaynak: HABER MERKEZİ

japonya