ABD’den de Temu’ya gümrük duvarı

Türkiye’de 30 euroluk uygulama sona erdi Türk tekstiline iki yönlü etki Küresel e-ticarette “ucuz paket” dönemi kapanıyor

YENER KARADENİZ

ABD Uluslararası Ticaret Mahkemesi, Trump yönetiminin 800 dolar ve altındaki düşük değerli gönderilere tanınan “de minimis” gümrük muafiyetini kaldırma yetkisine sahip olduğuna hükmetti. Mahkeme, uygulamanın kaldırılmasını yeni bir gümrük vergisi koyulmasından farklı değerlendirerek, Başkan’ın Uluslararası Acil Ekonomik Yetkiler Yasası (IEEPA) kapsamında mevcut bir ticari ayrıcalığı sona erdirebileceğine karar verdi. Sistem, özellikle Çin’den doğrudan tüketiciye satış yapan Temu ve Shein’e önemli maliyet avantajı sağlıyordu. Muafiyetin kaldırılması, ABD’ye düşük değerli paketlerle satış yapan Türk e-ihracatçılarını da etkileyecek. Hazır giyim, tekstil, ayakkabı ve aksesuarda gümrük işlemleri maliyetleri artırabilir. Buna karşılık Çinli platformların küçük paket avantajının zayıflaması, Türk üreticilerinin fiyat rekabetindeki dezavantajını azaltabilir.

Türkiye’de 30 euroluk uygulama sona erdi

Trump yönetimi 2025’te muafiyeti sona erdirmişti. Mahkeme kararı, bu adım için IEEPA kapsamında yetki bulunduğunu teyit etti. Kongre de uygulamanın Temmuz 2027’de kalıcı olarak sona ermesini kararlaştırmıştı.

AB’de de 150 Euro’nun altındaki gönderilere yönelik avantaj kaldırıldı. 1 Temmuz 2026’dan itibaren AB dışından gelen düşük değerli gönderilere geçici olarak 3 Euro sabit gümrük vergisi uygulanmaya başladı. Düzenlemenin 1 Temmuz 2028’e kadar sürmesi planlanıyor.

Türkiye, düşük değerli gönderiler konusunda daha önce adım attı. Ağustos 2024’te yurt dışından bireysel alışverişlerde eşik 150 Euro’dan 30 Euro’ya indirildi. 1 Şubat 2026’dan itibaren ise 30 Euro’ya kadar olan ticari nitelik taşımayan gönderilerde Basitleştirilmiş Gümrük Beyannamesi uygulaması sona erdi ve ürünler genel ithalat prosedürlerine tabi hâle geldi.

Türk tekstiline iki yönlü etki

Türkiye, AB ve ABD’de düşük değerli paket avantajlarının daraltılması Türk tekstil ve hazır giyim sektörü için iki yönlü sonuç yaratabilir. ABD ve AB’ye küçük paketlerle satış yapan Türk firmalarının maliyetleri yükselirken, Temu ve Shein gibi Çinli platformların düşük fiyatlı iş modeli de zayıflayacak. Bu durum, özellikle hazır giyimde fiyat makasının Türkiye lehine daralmasına katkı sağlayabilir.

Küresel e-ticarette “ucuz paket” dönemi kapanıyor

Üç büyük pazardaki düzenlemeler, küresel e-ticarette düşük değerli paketlerin gümrük avantajlarının daraldığını gösteriyor. Çin merkezli platformların büyümesini destekleyen doğrudan tüketiciye küçük paket modeli artan maliyetlerle karşı karşıya. Yeni dönem, Türk hazır giyim sektörü için maliyet riski yaratırken, Çinli rakiplerin avantajının törpülenmesi Türkiye’nin üretim ve tedarik gücünü öne çıkarabilecek yeni bir rekabet alanı da açabilir.