Çin’den ABD’ye 1 milyon tonluk soya hamlesi! Xi’nin ziyareti öncesi dikkat çeken alım

YAYINLAMA 10 Eylül 2026 10:57

GÜNCELLEME 10 Eylül 2026 11:03

Ekonomim haberlerini Google'da daha sık görün Ekonomim'i tercih ettiğiniz kaynaklara ekleyerek nitelikli haberlere daha kolay ulaşın.

Çinli devlet şirketleri Sinograin ve COFCO’nun gerçekleştirdiği belirtilen işlemlerle birlikte, ülkenin ABD’den yaptığı soya alımlarının 2028'e kadar her yıl gerçekleştirilmesi öngörülen 25 milyon tonluk miktarın yaklaşık yarısına yaklaştığı bildirildi. ABD Tarım Bakanlığı da çarşamba günü Çin'e 340 bin ton soya satışı yapıldığını açıkladı.

Soya ticareti yeniden masada

Pekin'in ABD tarım ürünlerine yönelik talebindeki artış, yalnızca ticaret anlaşmasındaki taahhütlerle açıklanmıyor. Çin'in geleneksel tedarik kaynağı olan Brezilya'da stokların sıkışması, küresel yağlı tohum piyasasında arz tarafındaki baskıyı artırıyor. Güney Amerika'nın pazarlama sezonunun sonuna yaklaşılması da Çinli alıcıları alternatif kaynaklara yöneltiyor.

Bu durum ABD soya fasulyesini Çin açısından yeniden daha önemli bir seçenek haline getirirken, fiyat tarafında da etkisini gösteriyor. ABD soya vadeli işlemleri haziran ayındaki düşük seviyelerinden yaklaşık %12 yükselmiş durumda. Çin'in devlet alımları ve ABD'deki hava koşullarına ilişkin endişeler bu yükselişte etkili olan unsurlar arasında yer alıyor.

Ancak Çin'in ABD'den yaptığı alımların tamamı özel sektör talebindeki güçlü bir dönüş anlamına gelmiyor. ABD soya fasulyesine yönelik %10'luk ek gümrük vergisi hâlâ yürürlükte. Bu nedenle özel Çinli kırıcıların ABD menşeli ürünlere yönelmesi, mevcut maliyet koşullarında hâlen sınırlı kalıyor.

Washington görüşmesi öncesi dikkat çeken zamanlama

Alımların Xi'nin Washington ziyareti öncesinde hız kazanması ise gelişmeye diplomatik bir boyut kazandırıyor. ABD Başkanı Trump, Xi'nin 24 Eylül'de Washington'ı ziyaret edeceğini açıklamış olsa da Çin yönetimi ziyaret tarihini henüz resmen doğrulamadı. İki ülkenin görüşmesinde tarım ürünleri ve tarife dışı ticaret engellerinin de gündeme gelmesi bekleniyor.

Washington açısından Çin'in daha fazla ABD soya fasulyesi alması, ABD'li çiftçileri için önemli bir ihracat kanalının yeniden güçlenmesi anlamına geliyor. Pekin açısından ise ABD ile ticaret ilişkilerinde kullanılabilecek alan yalnızca soya fasulyesiyle sınırlı değil. Mayıs ayında Washington, Çin'in 2028'e kadar her yıl 17 milyar dolar tutarında soya dışı ABD tarım ürünü alma taahhüdünde bulunduğunu açıklamıştı.

Öte yandan Çinli işleyiciler açısından tablo daha karmaşık. Ülkedeki domuz varlığındaki gerileme yem talebini baskılarken, soya fasulyesi işleme tesislerinin kâr marjları da zayıflıyor. Buna karşılık Brezilya'daki arzın daralması ve yeni mahsulün ABD'den piyasaya girmeye başlaması, önümüzdeki aylarda Çin'in ithalat tercihlerini yeniden şekillendirebilir.

Çin'in son alımı bu nedenle yalnızca yüksek hacimli bir emtia işlemi olarak görülmüyor. Bir tarafta Washington'ın Pekin'den beklediği tarım ürünleri alımları, diğer tarafta Çin'in ihtiyaç duyduğu küresel soya arzı bulunuyor. Xi'nin Washington temasları öncesinde gerçekleşen 1 milyon tonluk işlem, iki ülke arasındaki ticarette tarımın yeniden pazarlık masasında önemli bir başlık haline geldiğine işaret ediyor.