12 Eylül 2026, Cumartesi · 10:58 Piyasalar Kapalı
borsapanel.com Borsanın nabzı, tek panelde.
Abone Ol

Ali Sistani'nin Irak'taki gücü: Bir fetvadan Haşdi Şabi'ye

2014 yılının 13 Haziran Cuma günü Ali es-Sistani'nin Kerbela temsilcisi Abdülmehdi el-Kerbelaî tarafından Cihad-ı Kifaye fetvası verilmişti. Bu fetva ile beraber eli silah tutan tüm erkekler cihada çağrılıyordu. Bunun se…

Bu fetva ile beraber eli silah tutan tüm erkekler cihada çağrılıyordu.

Bunun sebebi, IŞİD'in Musul'u işgal etmesi ve Samarra kentine yürümesiydi.


Samarra kenti, Şiiler açısından oldukça önemli.

10. İmam Ali el-Hadi ve 11. İmam Hasan el-Askeri'nin türbeleri Samarra'da bulunuyor.

Samarra kentinin 500 metre yakınına kadar gelmiş olan IŞİD, türbeyi yok etmekle tehdit ediyordu.

Samarra kentinde bulunan türbe, daha önce El Kaide tarafından havaya uçurulmuş, bu, Şiilerin ciddi tepkisine yol açmış ve bunun sonucunda Irak İç Savaşı başlamıştı.

Sünni ve Şiilerin birbirini öldürdüğü bu iç savaş, Iraklılara büyük acılar yaşatmıştı.

Bu Cihad-ı Kifaye fetvasını veren Ali Sistani, Necef Ekolü'ne mensup.

Şiiler arasında 2 ana ekol bulunuyor:

Kum Ekolü ve Necef Ekolü.

Necef Ekolü'nü genelde Arap Şiileri takip ederken Kum Ekolü'nü daha çok Fars Şiileri takip ediyor.

Fars Şiilerinden kastımız İran, Pakistan ve Afganistan'da yaşayan Şiiler.

Arap Şiilerinden kastımız Körfez'de ve daha çok Irak'ta yaşayan Şiiler.

Aralarında ihtilaflar bulunsa da her ikisi de elbette ki Şii mezhebinin temsilcileri.

Ama Haşdi Şabi konusuna geldiğimizde ciddi ayrılıklar bulunduğunu söylemeliyiz.

İlginç bir ayrıntı olarak şunu da söylemek istiyorum.

Ali Sistani, isminden olduğu üzere Sistan kökenli.

Yani İran ile Afganistan arasındaki bir şehirden geliyor.

Ama Ali Sistani genel olarak Şiiler arasında çok önemli.

Hatta Arap Şiiler arasında lider olarak görülüyor.

Ali Sistani oldukça mütevazı bir hayat yaşayan biri.

Irak siyasetinde etkili olsa da yaşantısı oldukça mütevazı.

Geçtiğimiz yıllarda Papa dahil Ali Sistani'yi ziyaret etmişti.

Bu yaşlı din adamı kendi mütevazı evinde kanepe üzerinde Papa'yı ağırlamış.

O görüntüleri hatırlayacaksınız.

Ali Sistani'nin verdiği Cihad-ı Kifaye'den sonra, IŞİD Irak topraklarında yenildikten sonra Haşdi Şabi birliklerinin Irak ordusuna katılmasını, Irak devletine bağlı olması için çalışmalar yürüttü.

Ama bunu pek başarabilmişe benzemiyor şimdilik.

Haşdi Şabi dediğimizde de 65'ten fazla irili ufaklı gruptan bahsediyoruz.

Ama bu irili ufaklı grupları 4 ana çatı altında birleştirebiliriz.


1. Velayet-i fakihçiler

Birincisi, velayet-i fakihçiler.

Velayet-i fakih grubu İran'a bağlı ve velayet-i fakih grubu altında Asaib Ehlülhak, Hareketü'n-Nüceba, Irak Hizbullahı, Bedir Tugayları ve Seraya el-Horasani olarak 5 ana grup bulunuyor.

Bu gruplar içerisinde de alt gruplar elbette bulunuyor.

Burada Asaib Ehlülhak'ın IŞİD'e karşı ciddi mücadeleler verdiğini kabul etmek gerekir.

Asaib Ehlülhak'ın başında Kays el-Hazali bulunuyor.

Kendisi Iraklı bir din adamı ama İran'a yakınlığıyla biliniyor.

Hareketü'n-Nüceba'nın başında Ekrem el-Ka'bi bulunuyor.

Kendisi bir din adamı ama yine İran'a yakınlığıyla biliniyor.

Seraya el-Horasani de yine velayet-i fakihçilerden.

Seraya el-Horasani isminin anlaşılacağı üzere Horasan'ı çağrıştırıyor.

Nitekim bu Horasanilerin Arapça konuşamadığı dahi söylenenler arasında.

Aynı şekilde velayet-i fakihçileri arasında Irak Hizbullahı bulunuyor.

Irak Hizbullahı oldukça önemli.

Çünkü aynı grubun Irak'ta İHA ürettiği ve bu İHA'larla Körfez ülkelerine saldırdığı uluslararası basında yazılmıştı.

Diğer bir taraftan da Bedir Tugayları bulunuyor.

Bedir Tugayları her ne kadar velayet-i fakihçilere bağlı olsalar da Bedir Tugaylarının köklü tarihi biraz da Irak milliyetçiliğini öne çıkarıyor.

Çünkü bu grupların pek çoğu yeni kurulmuş olsa da Bedir Tugaylarının tarihi oldukça eski.

Bedir Tugaylarının başında Hadi el-Amiri bulunuyor.

Hadi el-Amiri aynı zamanda bütün Haşdi Şabi'nin de lideri.

Evet, Haşdi Şabi'nin liderliğini üstlenmiş, İran'a yakın bir isim olsa da ara ara Irak milliyetçisi çıkışları yaptığını da biliyoruz.

Yani Bedir Tugayları her ne kadar velayet-i fakihçiler arasında saysak da bence bir noktada ayrışabiliyor.


2. Merciiler

Diğer ikinci bir gruba da merciiler diyebiliriz.

Yani kutsal türbe birlikleri.

Bunlar arasında Fırkatü'l-Abbas, Livaü'l-Ekber, Livaü'l-Ensarü'l-Mercaiye'yi sayabiliriz.

Bunlar doğrudan türbe koruma birlikleri.

Şii inancında kutsal sayılan türbeleri korumakla yükümlüler.

Ve şimdiye kadar da bunu başardılar.

Bunlar doğrudan Necef Ekolü'ne, Ali Sistani'ye bağlılar.

Yani İran'a bir yakınlıkları bulunmuyor.

Hatta zaman zaman İran birlikleriyle çıkar çatışmaları dahi bulunuyor.

Sistani'den bahsettik, Samarra'dan bahsettik.

Samarra'da bulunan Şii türbelerine saldırılardan bahsettik; esasında biz birçok şeyden bahsetmiş olduk bu yazıda.


Şimdilik burada bırakalım.

Bir sonraki yazımızda da Haşdi Şabi'yi uzun uzun anlatmaya devam edelim.

Gruplarından, alt gruplarından ve bunların kime, neye ve niçin bağlı olduklarından bahsedelim.

*Bu içerik serbest gazeteci veya konuk yazarlar tarafından hazırlanmıştır. Bu içerikte yer alan görüş ve ifadeler yazara aittir ve Independent Türkçe'nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.

© The Independentturkish

Hakkında daha ayrıntılı: ırakAli es-Sistanihaşdi şabibeyaz gömlekMurad Ali

DAHA FAZLA HABER OKU

TÜRKİYE'DEN SESLER

Doç. Dr. Ali Oğuz Diriöz 250. yılında Amerika: Güçlü ittifaklardan daha adil bir uluslararası düzene

ÇEVRE

TÜRKİYE'DEN SESLER

Prof. Dr. Mustafa Öztürk Sonsuza kadar kalıcı kimyasalların (PFAS) çevresel etkileri

TÜRKİYE'DEN SESLER

Gürbüz Evren "Bize ne Yahudi yerleşimcilerin estirdiği terörden, sana ne Filistinlilerden"

TÜRKİYE'DEN SESLER

Gürsel Tokmakoğlu Yemen elleri yine ağlar

İlgili Haberler
Makroekonomi 2027-2029 dönemi bütçe çağrısı yayımlandı: Verimsiz harcamalar tasfiye edilecek CNN Türk Ekonomi · az önce Makroekonomi Ne Renault ne Toyota... Yakıt cimrisi bütçe dostu: En az yakan otomobiller belli oldu Yeni Şafak Ekonomi · 28 dk önce Makroekonomi ABD hanehalkı servetinde büyük yükseliş: Hisse senetleri 10 trilyon dolar arttı.. Cumhuriyet Ekonomi · 32 dk önce Makroekonomi iPhone 18 Pro’da şaşırtan detay! Yeni amiral gemisi sınıfta kaldı CNBC-e · 37 dk önce Makroekonomi Metropal’den pay sahiplerine 238 milyon TL’lik temettü Paratic · 41 dk önce

Yorumlar (0)

Giriş yaparak yorum yazabilirsin.

İlk yorumu sen yaz.