Dev bankadan akaryakıt uyarısı: Yasak gelirse benzin fiyatları fırlayabilir

YAYINLAMA 24 Eylül 2026 14:30

GÜNCELLEME 24 Eylül 2026 15:05

Ekonomim haberlerini Google'da daha sık görün Ekonomim'i tercih ettiğiniz kaynaklara ekleyerek nitelikli haberlere daha kolay ulaşın.

Rafineriler üretimi kısmak zorunda kalabilir

Morgan Stanley analistleri, Martijn Rats liderliğinde hazırlanan 23 Eylül tarihli değerlendirmede, ABD'nin dizel ihracatını durdurması halinde depolama tanklarının kısa sürede dolabileceğine dikkat çekti.

Dizel stoklarının hızla artması durumunda rafinerilerin ham petrol işleme miktarını azaltmak zorunda kalabileceği belirtilirken, bu miktarın günlük yaklaşık 2 milyon varile ulaşabileceği hesaplandı.

Rafinerilerin üretimlerini daha fazla benzin elde edecek şekilde değiştirmesi halinde dahi arz kaybının tamamen telafi edilemeyeceği ifade edildi.

Benzin arzında günlük 650 bin varillik kayıp

Morgan Stanley'nin hesaplamalarına göre, olası bir dizel ihracat yasağı ABD'deki benzin arzını günlük yaklaşık 650 bin varil azaltabilir.

Bu nedenle ihracat kısıtlamasının benzin fiyatlarını düşürmek yerine yeni bir yükseliş dalgasını tetikleyebileceği değerlendiriliyor.

Banka, dizel fiyatlarını iç piyasada aşağı çekmeye yönelik bir adımın rafinerilerin genel üretim dengesini bozarak benzin tarafında ters etki yaratabileceği uyarısında bulunuyor.

ABD'de dizel fiyatı rekor seviyede

ABD'de akaryakıt fiyatları da arz endişelerinin etkisiyle yüksek seviyelerini koruyor.

Ülke genelinde ortalama galon fiyatları normal benzinde 4,47 dolar, orta sınıf benzinde 4,98 dolar, premium benzinde 5,37 dolar ve dizelde 6,52 dolar seviyesinde bulunuyor.

Dizelin galon fiyatı bir ay önce 5,60 dolar, geçen yıl aynı dönemde ise 3,69 dolar düzeyindeydi. 22 Eylül 2026'da dizelin ortalama fiyatı galon başına 6,5276 dolara ulaşarak şimdiye kadarki en yüksek seviyesini gördü.

Gözler Washington'ın kararında

ABD'nin dizel ihracatına yönelik olası kısıtlaması, küresel yakıt piyasalarındaki arz endişelerini de artırıyor.

İran ve Ukrayna'daki çatışmaların enerji akışları üzerindeki baskısı sürerken, Washington'dan gelebilecek olası bir ihracat hamlesi piyasaların odağında bulunuyor.

Reuters'ın 23 Eylül tarihli haberine göre Beyaz Saray, 90 günlük kapsamlı bir dizel ihracat yasağı uygulanacağı yönündeki iddiaları reddetti. ABD Enerji Bakanı Chris Wright da doğrudan bir ihracat yasağının gündemde olmadığını açıkladı.

Avrupa için daha büyük fiyat riski

Morgan Stanley, temel senaryosunda ABD'nin dizel ihracatını yasaklamasını öngörmüyor. Ancak banka, böyle bir kısıtlamanın hayata geçirilmesi halinde ABD'deki dizel fiyatlarında bir miktar rahatlama sağlanabileceğini, buna karşılık denizaşırı piyasalarda fiyatların sert biçimde yükselebileceğini belirtiyor.

Analistlere göre Avrupa, ABD'nin ihracat kısıtlamasından en fazla etkilenebilecek bölgelerin başında geliyor.

İhracat yasağına ilişkin tartışmaların devam etmesinin ise yalnızca ABD akaryakıt piyasasında değil, küresel petrol ve ürün piyasalarında da oynaklığın yüksek kalmasına neden olabileceği değerlendiriliyor.