Bir avluda İstanbul’un katmanları

YAYINLAMA 27 Eylül 2026 12:52

GÜNCELLEME 27 Eylül 2026 12:53

Ekonomim haberlerini Google'da daha sık görün Ekonomim'i tercih ettiğiniz kaynaklara ekleyerek nitelikli haberlere daha kolay ulaşın.

İstanbul’u bazen bir yapının hikâyesinden okuyabilirsiniz. Değişen işlevler, gelip geçen insanlar, kapıların ardında biriken hatıralar, şehrin büyük tarihine açılan küçük yollar oluşturur. Hele o yapı Sultanahmet’teyse… Çevresindeki sokaklar, kubbeler, taşlar, birbirinin üzerine eklenmiş yüzyıllarla konuşur. Dinlemek için biraz durmak gerekir.

Four Seasons Hotel Sultanahmet’in 30. yıl buluşmasına, İstanbul dışında olduğum için katılamadım. Ancak geceye ilişkin paylaşılanları ve hazırlanan menüyü okurken, üzerinde durmak istediğim bir ilişkiyle karşılaştım: Bir yapının hafızasıyla bir şehrin mutfak hafızasının aynı akşam içinde ele alınması. Kadim dostum, sevgili Sunay Akın’ın anlatımıyla şef Özgür Üstün ve ekibinin hazırladığı yemekler, İstanbul’u farklı yönlerden düşünmeye davet ediyordu.

Böyle bir buluşmanın Sultanahmet’te gerçekleşmesinin ayrıca anlamı var. İstanbul’un tarihini burada yalnızca anıtsal yapılarda aramayız. Bir sokağın dönüşünde, eski bir kapının önünde, gündelik hayatın akışında da geçmişle karşılaşırız. Şehrin hafızası, bakmayı bildiğimizde ayrıntılardan belirir.

Duvarların sakladıkları

Bugün Four Seasons Hotel Sultanahmet olarak kullanılan yapının geçmişinde cezaevi yılları var. Bu bilgi, binaya bakışımıza ister istemez başka bir derinlik katıyor. Bir yapının zaman içinde kazandığı yeni kimlik, önceki hayatının izleriyle birlikte var oluyor. Orada yaşamış insanların hatıraları, mekânın tarihini düşünürken bize eşlik ediyor.

Gecede Sunay Akın, yapının geçmişinden bugünkü kimliğine uzanan anlatısını İstanbul’un farklı dönemlerinden hikâyelerle birleştirmiş. Nâzım Hikmet’in İstanbul’da Tevkifane Avlusunda şiirine de yer vermiş. Bir avlunun geçmişine edebiyat aracılığıyla bakmak, tarih bilgisini insanın duygularına yaklaştırıyor. Şiir, mekânın zamanla örtülmüş seslerini yeniden duyabilmemize imkân verebiliyor.

İstanbul’u anlatırken edebiyata sık sık dönmemiz boşuna değil. Şehrin değişen görünümünün ardında insanın nasıl yaşadığını, neyi özlediğini, neye tutunduğunu da merak ediyoruz. Bazen bir dize, uzun bir tarih anlatısının yanında kendine çok özel bir yer açıyor. Yapıyı görmenin ötesine geçip içinde yaşanmış hayatları düşünmeye başlıyoruz.

İstanbul’u menüden okumak

Özgür Üstün ve ekibinin hazırladığı altı aşamalı menü, başlıklarıyla bile bir anlatı kuruyor: Miras, Kökenler, Göç, Ege’nin İzleri, Modern Osmanlı Yorumu ve İstanbul’un 30 Katmanı.

Bir menüyü okurken malzemelerin yan yana gelişine bakmayı severim. Şefin hangi ürünü seçtiği kadar, o ürünle neyi hatırlatmak istediğini de merak ederim. Burada başlıklar, İstanbul mutfağını besleyen yolları izlemek için bir başlangıç sunuyor. Anadolu’dan gelen ürünler, göçlerle taşınan yemek bilgisi, denizle kurulan ilişki, geçmişten bugüne ulaşan tatlar…

İstanbul’un mutfağı, kentin insanları gibi çok sesli. Farklı yerlerden gelenlerin yanlarında getirdikleri alışkanlıklar, yeni bir çevrede karşılaştıkları malzemelerle zaman içinde değişiyor. Evlerde pişen yemeklere, çarşıdaki ürünlere, sofrada kullanılan sözcüklere karışıyor. Bir şehrin mutfak belleği de böyle oluşuyor; gündelik hayatın içinde, tekrarlarla ve küçük değişimlerle.

Otelin paylaştığı bilgiye göre 30. yıl menüsü, davet gecesinin ardından bir ay boyunca AVLU’da sunulmaya devam edecek. Böylece gece için hazırlanan bu mutfak anlatısıyla tanışmak isteyenler için de bir fırsat doğuyor.

Bir otelin otuz yılı

Four Seasons Hotel Sultanahmet’in otel olarak hikâyesi 1996’da başladı. İki yıl süren yenilemenin ardından 2022’de yeniden açılan yapının iç mekânları, Londra merkezli tasarım stüdyosu Goddard Littlefair tarafından ele alındı. Tasarımda Ayasofya’dan Osmanlı sanatına, Selçuklu motiflerinden geleneksel zanaatkârlığa uzanan kaynaklardan yararlanıldı.

Tarihî bir yapının yeni hayatında, geçmişle nasıl ilişki kurulduğu önem taşıyor. Mimariyi korumakla birlikte o yapının yaşanmışlığını da hatırlamak gerekiyor. Yıl dönümü buluşmasında edebiyata ve şehir hikâyelerine yer verilmesini bu açıdan anlamlı buluyorum.

Four Seasons Hotels Istanbul Genel Müdürü Thomas Krooswijk de açıklamasında, otelin hikâyesinin şehrin hafızasının bir parçasına dönüştüğünü söylerken çalışanların emeğini ve misafirlerle kurulan bağları vurguluyor. Otuz yılın içinde, görünür olan büyük buluşmalar kadar gündelik işini özenle yapan insanların payı da var. Mutfakta, serviste, karşılamada, yapının bakımında sürdürülen emek, bir mekânın hatırlanma biçimini belirliyor.

2023 yılında Travel + Leisure tarafından “Dünyanın En İyi Oteli” ve “Avrupa’nın En İyi Şehir Oteli” seçilen otel, 2026 Michelin Key seçkisinde bir kez daha 3 Michelin Key ile yer alarak, Türkiye’de en yüksek dereceye sahip tek otel olma ünvanını ikinci yılında da korudu. Otel Müdürü Serap Akkuş’un yönetiminde Four Seasons Hotel Sultanahmet, İstanbul’un tarihsel dokusuyla iç içe gelişen mirasıyla misafirlerini ağırlamaya devam ediyor.

Bu kez o avluda bulunamadım. Yine de gecenin anlatısı, İstanbul üzerine sevdiğim bir düşünceye götürdü beni:

Bu şehri tanımak için dönüp dönüp aynı yerlere bakmak gerekiyor. Her bakışta başka bir ayrıntı beliriyor. Bazen bir şiir, bazen bir yemeğin adı, bazen de yıllar içinde değişen bir yapının hikâyesi… İstanbul, kendisine ayırdığımız dikkat kadar açılıyor önümüzde.