Putin kararıyla Alman perakendeci Metro Rusya'daki kontrolünü kaybetti

Pazartesi günü Rus hükümetinin internet sitesinde yayımlanan kararname, adımın gerekçesini açıklamadı. Bu hamle, 2023’te kabul edilen ve "dost olmayan ülkeler" ile bağlantılı şirketleri hedef alan kararname uyarınca, gıda şirketi Nestlé ile Fransız perakendeci Auchan’ın Rusya’daki faaliyetlerine yönelik benzer adımları izliyor.

Geçici yönetim uygulaması, Fransız süt ürünleri şirketi Danone ile Danimarkalı bira üreticisi Carlsberg’in Rusya’daki şirketlerinin de yerel sahipler tarafından yok pahasına devralınmasına yol açmıştı.

Metro, Rusya’daki iştirakinin hukuken hâlâ kendisine ait olduğunu, ancak kararnameyi ve olası sonuçlarını analiz ederken operasyonel kontrolün elinden çıktığını bildirdi; Torg RUS’un Metro Rusya’nın CEO’su Johannes Tholey’ye ait olduğunu da açıkladı.

Şirket ayrıca, Rusya’nın 2022’de Ukrayna’yı işgal etmesinden bu yana Rusya’daki faaliyetleriyle bağlarını kademeli olarak azalttığını belirtti.

Metro, 2001’de Rusya pazarına girdi ve ülkede yaklaşık 9.000 kişiyi istihdam eden 91 toptan satış mağazası işletiyordu.

Rusya, Alman toptancı için hâlâ önemli bir pazar olmaya devam ediyor.

Metro’nun Rusya’daki satışları, 2025/26 mali yılının ilk dokuz ayında avro bazında yüzde 10,3 artarak 2,14 milyar avroya yükseldi ve söz konusu dönemde Metro AG’nin toplam grup satışlarının yaklaşık yüzde 8,7’sini oluşturdu.

Rusya ile Almanya arasında tırmanan gerilim

Bu adım, Berlin ile Moskova arasındaki diplomatik krizin derinleştiği bir dönemde atıldı.

Almanya, Leipzig Havalimanı’na yönelik insansız hava aracıyla düzenlenmek istenen saldırı girişiminden Rusya’yı sorumlu tuttu ve Bonn’daki Rus konsolosluğunu ile Berlin’deki bir Rus kültür merkezini kapattı.

Rusya ise karşılık olarak St. Petersburg’daki Alman konsolosluğunu kapattı ve suçlamaları reddetti.

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, cumartesi günü BM Genel Kurulu oturumlarının kenarında Alman mevkidaşı Johann Wadephul ile görüştü; ancak görüşmenin ardından Wadephul’u küçümseyen bir ton takınarak, "Almanya dışişleri bakanı sadece Rusya’yı kınayan resmi, kamuoyuna açık tutumunu tekrarladı... bunun diyalog sayılıp sayılmayacağına siz karar verin" dedi.

Wadephul, görüşmenin Almanya’nın güvenlik kaygılarını Rusya’ya doğrudan iletmek için gerekli olduğunu, ancak Rus tarafında ciddiyet sezmediğini söyleyerek, görüşmenin Almanya’nın Ukrayna’ya verdiği desteğin yönünde herhangi bir değişiklik anlamına gelmediğini yineledi.

"Ruslar, yürüttükleri hibrit savaşta Almanya üzerindeki baskıyı artırıyor" değerlendirmesinde bulunan, Almanya Dış İlişkiler Konseyi’nden Rusya uzmanı Stefan Meister, şunları ekledi:

"Alman iş dünyası üzerinden Alman hükümetine baskı yapmak için, Almanya’nın Rusya’da daha fazla şirketini ve varlığını kaybedebileceği mesajı veriliyor."

Meister, Rusya’nın Almanya’yı "Ukrayna’nın tek başına en önemli destekçisi" olduğu için "başlıca hasmı" olarak gördüğünü de söyledi.

Bazı büyük Batılı şirketler, 2022’den sonra Rusya’daki faaliyetlerini durdurup varlıklarını zarar hanesine yazdı. O tarihten bu yana Kremlin, yerel iştiraklerin satışına ağır şartlar getirdi; şirketlerden yüksek indirimler, çıkış vergileri ödemeleri ve hükümet onayı almaları isteniyor.

Diğer bazı şirketler faaliyetlerini küçültürken, kimi şirketler ise Rusya’da işlerini her zamanki gibi sürdürmeye devam ediyor.