Ekonomi'Dolar yükseliyor' diye alanlar yanıldı! Piyasada tüm ezberleri bozan yeni rota: Devlet tahvilleri
Eylül ayında devlet tahvilleri vadeli mevduatı solladı. Dolar, Euro ve altına yatırım yapan kaybetti. Doların artması para kazandırmıyor. En büyük kayıp ise fon tasfiyesinin ardından hisselerde yaşanan düşüşle borsada yaşandı. Peki tahvile yatırımda nelere dikkat edilmeli? İşte piyasanın röntgeni ve ince detaylar...
09 Ekim 2026 - 07:00 | Son Güncelleme: 09 Ekim 2026 - 07:00
BİLAL EMİN TURANEYLÜLÜN GETİRİ ŞAMPİYONU
BİLAL EMİN TURAN / POSTA
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), eylül ayına ilişkin ‘finansal yatırım araçlarının reel getiri oranları’nı dün açıkladı. Veriler yatırım araçlarının tüketici enflasyonu (TÜFE) karşısındaki performansını gösteriyor.
Aylık bazda baktığımızda eylülün getiri şampiyonu TÜFE’den arındırıldığında yüzde 1.40 ile devlet iç borçlanma senetleri (DİBS) yani devlet tahvilleri oldu. Faizlerin düşüş eğiliminde olması tahvillerin getirilerini artırıyor. Yani mevduatla ters orantı var.
TALEP ARTIŞI ETKİLİ OLUYOR
Tahvil getirilerini faiz indirimleriyle ilgili beklenti tayin ediyor. Faizler düşecekse tahvile talep artıyor ve tahvilin faizi düşüyor. Tahvilin faizi düşerken değeri artıyor. Bu da getiriyi artırıyor.
Merkez Bankası, haftalık repo ihalelerine geri dönünce yüzde 40 olan piyasa faizi yüzde 37’lik politika faizine gerilemişti. Bu düşüşle birlikte tahviller değer kazanınca tahvil yatırımcısı eylül ayında en çok kazanan grupta yer aldı. Eylülde vadeli mevduatın reel getirisi ise yüzde oldu.
RİSKLER DE BELİRLEYİCİ
DİBS’in yıllık reel getirisi yüzde 3.93, son altı ayda yüzde 2.91, son üç ayda ise yüzde 3.71. Bu üç veri birlikte okunduğunda tahvildeki reel performansın yalnızca geçmiş 12 aylık dönemin tesadüfi sonucu olmadığı görülüyor. Eylül ayında yıllık TÜFE yüzde 29.73’e geriledi. 12 aylık ortalamalara göre artış ise yüzde 31.49 oldu. Yİ-ÜFE de yıllık yüzde 27.38 seviyesinde.
Enflasyon aşağı geldikçe sabit getirili TL varlıkların reel cazibesi artıyor. Enflasyon düşmeye devam ederse altının rakibi artık yalnızca mevduat değil, tahvil olacak. Buna karşılık küresel riskler, jeopolitik gerilimler veya enflasyonun yeniden hızlanması tahvili ikinci plana itebilir.
NELERE DİKKAT EDİLMELİ?
Borçlanma araçları fonlarındaki getirinin devam edip etmeyeceği tahvillere olan ilgiyle birlikte tahvil faizlerinin düşüp düşmeyeceğine bağlı. Eğer faiz indirim beklentisini sekteye uğratacak bir gelişme olmazsa hem yurtiçinde hem de yurtdışında pozitif haber akışı devam ederse 2 yıllık, 5 yıllık ve 10 yıllık tahvil faizlerinde aşağı yönlü seyir devam edebilir.
Tahvil faizi ile getiri arasında ters orantı var. Yani tahvilin faizi düşerken değeri artıyor. Bu da tahvile yatırım yapanların gelirinin artması anlamına geliyor. Özetle düşen faiz, yükselen getiri anlamına geliyor.
DOLARIN ARTMASI KAZANMAK ANLAMINA GELMİYOR
Parasını dolar, Euro ve altına yatıranlar ise eylülde kaybetti. Dolar eylülde enflasyondan arındırılmış haliyle yüzde 0.22, Euro yüzde 0.89, gram altın ise yüzde 2.02 kaybettirdi. Borsadaki aylık kayıp ise 131 fondaki tasfiye süreciyle birlikte hisseler sert düşünce yüzde 5.79’a ulaştı.
Eylülde yatırımcı en çok borsada kaybetti. 12 aylık reel getirilere bakıldığında altın yüzde 5.30 ile halen ilk sırada. Ancak tahville makas daralıyor.
FİYATLAR KURU SOLLADI
Devlet tahvilinin yıllık reel getirisi yüzde 3.93, mevduatın yıllık reel getirisi ise yüzde 0.32. Buna karşılık Bist 100 yüzde 4.56, dolar yüzde 9.26, Euro da yüzde 10.97 reel kayba neden oldu. Döviz son dönemde enflasyona karşı koruma sağlayamıyor.
Kur yükseliyor ama fiyatlar daha hızlı yükseliyorsa yatırımcı nominal olarak dolar kazanırken reel olarak kaybediyor. ‘Dolar arttı’ ile ‘dolar yatırımcısı kazandı’ artık aynı anlamı taşımıyor.
PİYASADAKİ DALGALANMA ETKİLER!
‘Devlet tahvili’ kavramı piyasada yatırım yapılabilecek en az riskli ürün olarak algılanıyor. Ancak devlet tahvillerinin fiyatları ikinci el piyasada işlem gördüğü ve fiyatları piyasada oluştuğu için fiyat dalgalanmaları görülebiliyor. Dolayısıyla bu da borçlanma araçlarının getirilerinde dalgalanmalar yaşanasına sebep oluyor.
Bu özelliği nedeniyle borçlanma araçları fonları yüzde 100 mevduatın ve para piyasası fonlarının alternatifi olarak görülmemeli. Volatilitesinin (oynaklık) farkında olup, faiz beklentilerine göre yatırım yapmak isteyenler sepetine bir miktar borçlanma araçları fonu ekleyebilir.
VADELİ MEVDUAT YARIŞTAN KOPMADI
Vadeli mevduat halen yarıştan kopmadı. Ancak önümüzdeki dönemde tahvillerin mevduatın önemli bir alternatifi olacağını söyleyebiliriz. Bankalardaki yatırım hesabından direkt tahvil alınabildiği gibi ‘borçlanma araçları fonları’ (tahvil fonları) aracılığıyla tahvile yatırım yapmak da mümkün.
Bu fonların portföylerinde hisse ya da riskli bir enstrüman olmuyor. Yüzde 95’i devlet tahvilinden oluşuyor. Faizler sert düştüğünde tahvil getirileri katlanıyor.
Yorumlar (0)
Giriş yaparak yorum yazabilirsin.
İlk yorumu sen yaz.