Türkiye’de gıda alışverişi trafiğinde açık pazarlardan modern ticarete ve geleneksel dükkânlara doğru bir kayma yaşanıyor. NielsenIQ’nun yaptığı araştırmaya göre, geçtiğimiz 4 hafta içinde ziyaret edilen mağaza türlerinde açık pazarları tercih edenlerin oranı 2025’te %40 iken 2026’da %37’ye geriledi.
HABER MERKEZİ 18 Kasım 2026 00:00 Dünya'yı haber kaynağınız olarak eklemek için tıklayın!Mehmet Hanifi GÜLEL
Gıda Perakendecileri Derneği (GPD) tarafından düzenlenen 12. Ortak Gelişim Kongresi dün İstanbul’da perakendecileri, üreticileri, tedarikçileri, gıda hizmet sektörünü ve sektörün çözüm ortaklarını bir araya getirdi. Bu yıl “Hazır Mıyız?” temasıyla gerçekleştirilen kongrede; “değişen toplum, hızlı dönüşüm, artan tehditler ve gelişen fırsatlar” başlıkları altında gıda ekosisteminin geleceği tartışıldı. Kongrede, NielsenIQ’nun açıkladığı raporla birlikte değişen tüketici alışkanlıkları, dönüşen tüketici, öğrenen teknoloji ve dönüşen perakende ile ilgili 2027 öngörüleri aktarıldı. NIQ Türkiye yöneticileri Didem Şekerel Erdoğan ve Serhat Sükan’ın sunduğu raporda; Türkiye’de gıda alışverişi trafiğinin açık pazarlardan modern ticarete ve geleneksel dükkânlara doğru kaydığı belirtildi. NielsenIQ verilerine göre, geçtiğimiz 4 hafta içinde ziyaret edilen mağaza türlerinde açık pazarları tercih edenlerin oranı yüzde 37’ye geriledi. Oysa bu oran 2024’te yüzde 51, 2025’te ise yüzde 40 seviyesindeydi. Trafikteki bu kaymanın temel nedeninin tüketicinin cebindeki paranın azalması ve nakit sıkışıklığı olduğu ifade ediliyor. Bir diğer neden olarak ise açık pazarlarda kredi kartı kullanımının yaygın olmaması gösteriliyor. Ayrıca raporda, 2 bin 500 metrekare üzerindeki hipermarketlerin ciro bakımından geçen yıla göre yüzde 9 artış gösterdiği kaydedildi. Perakendede ciro ağırlığını en çok artıran kategoriler ise dondurulmuş gıda, paketli ekmek, özel peynirler, tereyağı ve yoğurt oldu.
“Gıda güvenliği için tarladan sofraya izlenebilirlik şart”
Kongrenin açılışında konuşan GPD Yönetim Kurulu Başkanı Alp Önder Özpamukçu, GPD üyelerinin Türkiye’nin 81 ilinde 50 binin üzerinde satış noktası ve 500 bini aşan istihdam gücüne sahip olduğunu belirten Özpamukçu, organize gıda perakendesinin üreticiden sanayiciye, çiftçiden lojistikçiye kadar binlerce işletmenin faaliyetlerine katkı sağladığını söyledi. Özpamukçu, gıda güvenliği ve arz güvenliğinin yalnızca sektörün değil, ülke ekonomisinin ve toplumsal refahın da en stratejik konuları arasında yer aldığını vurguladı.
İklim değişikliği, kuraklık, su kaynaklarının azalması, jeopolitik gelişmeler ve tedarik zincirindeki kırılganlıkların gıda arzını doğrudan etkilediğine dikkat çeken Özpamukçu, güvenilir gıdaya erişimin sağlanabilmesi için tarladan sofraya uzanan bütün süreçlerin izlenebilir olması gerektiğini ifade etti. Gıda perakendesi faaliyetlerinin yaklaşık yüzde 80’inin tarımsal üretimle bağlantılı olduğuna dikkat çeken Özpamukçu, “Tarımın yalnızca desteklenmesi gereken bir sektör değil, ülkenin ekonomik kalkınmasının ve gıda güvenliğinin stratejik motorlarından biri olarak ele alınması gerekiyor. Tarım stratejik bir yatırım alanı olarak değerlendirilmeli. Tarımsal yatırımların yalnızca üretimi değil; gıda sanayisini, lojistiği, ambalajı, teknolojiyi ve perakendeyi de güçlendiriyor. Üretim verimliliğinin artırılması, arz sürekliliğinin sağlanması ve üreticinin doğru planlamayla desteklenmesinin gıda maliyetleri üzerindeki baskıyı azaltabilir” dedi.
Türkiye’de kooperatiflerin ürün pazarlama payı %5'in altında
Avrupa Birliği’nde tarımsal ürünlerin pazarlanmasında kooperatiflerin payının yaklaşık yüzde 40, Türkiye’de ise yüzde 5’in altında olduğunu belirten Özpamukçu, kooperatiflerin yalnızca sayıca artmasının yeterli olmadığını; profesyonel yönetilen, ölçek ekonomisi oluşturabilen, ortak üretim, depolama, lojistik ve pazarlama yapabilen organizasyonlara dönüşmesi gerektiğini vurguladı. Kongrede konuşa Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda ve Kontrol Genel Müdürü Dr. Ersin Dilber ise yılda yaklaşık 1,5 milyona yaklaşan denetimlerle haksız rekabeti, gıda güvencesini ve perakende sektörüne dahil olmak üzere işini doğru yapan insanlarla daha güvenilir bir ticaret ortamı oluşturmaya çalıştıklarını söyledi.
Yorumlar (0)
Giriş yaparak yorum yazabilirsin.
İlk yorumu sen yaz.