Avrupa Birliği, yatırım fonlarının sürdürülebilirlik iddialarını yeniden düzenleyecek anlaşmaya vardı. Fonlar üç kategoriye ayrılacak, çevresel kriterler sıkılaştırılacak. Fosil yakıt şirketlerine ise belirli şartlarla yeni bir yatırım kapısı açılıyor.
Murat Ali Oral 20 Kasım 2026 08:57 20 Kasım 2026 09:00 Dünya'yı haber kaynağınız olarak eklemek için tıklayın!Avrupa Birliği (AB), sürdürülebilir yatırım fonlarının sınıflandırılmasında köklü değişikliğe hazırlanıyor. AB Konseyi ile Avrupa Parlamentosu, yatırımcıları yanıltıcı çevre dostu iddialardan korumayı ve fonların karşılaştırılmasını kolaylaştırmayı amaçlayan düzenleme üzerinde 19 Kasım'da geçici anlaşmaya vardı.
Yeni düzenlemenin Avrupa'da yaklaşık 7,5 trilyon euroluk fon piyasasını etkilemesi bekleniyor. Ancak bu tutar yeni bir yatırım taahhüdünü değil, kuralların kapsamına girebilecek mevcut fonların büyüklüğünü ifade ediyor.
Fonlar üç kategoriye ayrılacak
Anlaşmayla sürdürülebilir finansal ürünler için üç ayrı kategori oluşturulacak. En üst düzeyde sürdürülebilirlik hedeflerine katkı sağlayan fonlar bulunurken, ikinci kategori henüz bu standartları karşılamayan ancak dönüşüm sürecindeki şirketlere yatırım yapan ürünleri kapsayacak.
Üçüncü kategoride ise çevresel, sosyal ve kurumsal yönetim kriterlerini dikkate alan ancak diğer iki sınıfın şartlarını karşılamayan fonlar yer alacak. Yeni kategorilerden birine girmek isteyen fonların, yatırımlarının en az yüzde 70'ini ilgili sürdürülebilirlik stratejisinin koşullarını karşılayan varlıklara yönlendirmesi gerekecek.
Düzenleme, fonların adlarında ve pazarlama belgelerinde kullanılan çevre dostu ve sürdürülebilir yatırım ifadelerine de sınırlama getiriyor. Böylece bu nitelikleri taşımayan ürünlerin yatırımcıya çevre dostu fon olarak sunulmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Fosil yakıt şirketlerine yüzde 20 koşulu
Anlaşmanın dikkat çeken bölümlerinden biri, petrol ve doğal gaz gibi fosil yakıt sektörlerinde faaliyet gösteren şirketlere ilişkin hükümler oldu. Bu şirketlerin belirli şartları karşılamaları durumunda dönüşüm kategorisindeki fonların yatırım portföylerine dahil edilmesine izin verilebilecek.
Bunun için şirketlerin sermaye harcamalarının en az yüzde 20'sini AB'nin çevre dostu ekonomik faaliyetler sınıflandırmasına uygun alanlara ayırması gerekiyor. Ayrıca Paris İklim Anlaşması ile uyumlu, belirli bir takvime bağlanmış emisyon azaltma stratejisine sahip olmaları ve çevre dostu yatırımların payını zaman içinde artırmaları şart koşuluyor.
Bu esneklik, çevre örgütleri arasında tartışma yarattı. Eleştiriler, fosil yakıt şirketlerine dönüşüm kategorisinde yer verilmesinin fonların çevresel güvenilirliğini zayıflatabileceği üzerinde yoğunlaşıyor.
Yürürlüğe girmesi için iki aşama kaldı
Anlaşmanın uygulanabilmesi için Avrupa Parlamentosu ile AB üyesi ülkeler tarafından resmen onaylanması gerekiyor. Onaylanan düzenleme AB Resmî Gazetesi'nde yayımlanacak ve yayımlanmasından iki yıl sonra uygulanmaya başlanacak.
Yeni kurallar, fon yöneticilerinin yatırım stratejilerini ve sürdürülebilirlik bildirimlerini yeniden değerlendirmesini gerektirebilecek. Avrupa finans piyasalarından kaynak sağlayan şirketler açısından da çevresel performansın ve yatırım planlarının daha ayrıntılı biçimde incelenmesi gündeme gelebilecek.
Düzenleme, AB'deki yatırım fonlarını doğrudan ilgilendiriyor. Türkiye'deki şirketlere yeni ve genel bir yükümlülük getirmese de Avrupa merkezli sürdürülebilir fonlardan finansman arayan şirketlerin yatırımcı beklentileri üzerinde dolaylı etkiler oluşturabilecek.
Yorumlar (0)
Giriş yaparak yorum yazabilirsin.
İlk yorumu sen yaz.