20 Kasım 2026, Cuma · 21:50 Piyasalar Kapalı
borsapanel.com Borsanın nabzı, tek panelde.
Abone Ol

Türkiye’de yaşam beklentisi 76, sağlıklı yaşam süresi 65 yıl

The Lancet Global Health’te yayımlanan ve Dr. Mete Şaylan’ın da yazarları arasında yer aldığı Küresel Hastalık Yükü 2023 araştırması, Türkiye’nin 33 yıllık sağlık tablosunu çıkardı; genel tabloda diyabet, kadınlarda depr…

YAYINLAMA 20 Kasım 2026 13:33

GÜNCELLEME 20 Kasım 2026 13:46

Ekonomim haberlerini Google'da daha sık görün Ekonomim'i tercih ettiğiniz kaynaklara ekleyerek nitelikli haberlere daha kolay ulaşın.

Takip Et

Uluslararası bilim dünyasının saygın yayınlarından The Lancet Global Health’te yayımlanan Küresel Hastalık Yükü 2023 araştırması, Türkiye’nin sağlık alanındaki 33 yıllık değişimini kapsamlı verilerle ortaya koydu. Makalenin yazarları arasında, Zeytinburnu Surp Pırgiç Ermeni Hastanesi Psikiyatri Uzmanı Türk bilim insanı Dr. Mete Şaylan da yer aldı.

Küresel sağlık, halk sağlığı ve sağlık politikaları alanındaki bilimsel araştırmalara odaklanan, uluslararası hakem değerlendirme sürecinden geçen ve The Lancet yayın grubunun önemli dergilerinden biri olan The Lancet Global Health’te yayımlanan çalışma, Türkiye'nin hastalık yükündeki değişimi ve sağlık göstergelerindeki uzun dönemli dönüşümü uluslararası bilim dünyasına taşıyor.

Araştırmaya göre Türkiye’de doğuşta beklenen yaşam süresi 1990–2023 arasında 68,1 yıldan 76,1 yıla, sağlıklı yaşam beklentisi ise 58,7 yıldan 65,1 yıla yükseldi. Yaşam süresi 8 yıl uzarken sağlıklı yaşamda kazanım 6,4 yılda kaldı. 2023’te iki gösterge arasında 11 yıllık fark oluştu.

Depresyonun yükü yüzde 42 arttı

1990–2023 arasında depresif bozukluklara bağlı, yaşa göre standardize edilmiş ölümcül olmayan sağlık kaybı yüzde 41,6 arttı. Depresyon bu göstergede Türkiye genelinde ikinci, kadınlarda birinci sırada yer aldı. Kadınlardaki artış yüzde 44,3 oldu.

Diyabet toplam hastalık yükünde üçüncü sırada

Erken ölümler ile hastalıkla yaşamanın etkisini birlikte ölçen toplam hastalık yükünde diyabet, 2023’te depremler ve iskemik kalp hastalığının ardından üçüncü sıraya yükseldi. Kadınlarda yüksek beden kitle indeksi, erkeklerde ise sigara hastalık yüküne en fazla katkı yapan risk faktörü oldu.

Bulguları değerlendiren Dr. Mete Saylan, koruyucu sağlık politikaları, veri şeffaflığı ve tedaviye erişimdeki eksikliklere dikkat çekti:

Sağlık verileri araştırmaya ve kamuoyuna açılmalı

“Elektronik sağlık kayıtlarına yapılan büyük yatırımlara rağmen veri kullanımındaki kısıtlılıklar, üniversitelerin bu birikimden araştırma amacıyla yararlanmasını sınırlandırıyor. Sağlık istatistiklerinin sınırlı paylaşılması da kamuoyunun hastalık yükünü ve sağlık politikalarının sonuçlarını değerlendirmesini güçleştiriyor. Kişisel mahremiyet korunarak anonimleştirilmiş verilere araştırma erişimi sağlanmalı; ayrıntılı sağlık istatistikleri düzenli ve şeffaf biçimde yayımlanmalı.”

Sigara kontrolünde mevcut çabalar yeterli değil

“Sigaraya bağlı sağlık kaybı uzun dönemde azalsa da erkeklerde hâlâ ilk sıradaki risk olması, önlenebilir kayıpların büyüklüğünü gösteriyor. Makalede de vurgulanan, 2013 sonrasında içicilik oranlarının yeniden artması, denetimlerin ve bırakma desteğinin güçlendirilmesi gerektiğine işaret ediyor.”

Kadınlarda obezite yükü ve tedaviye erişim öncelik olmalı

“Kadınlarda yüksek beden kitle indeksinin ilk sıradaki risk faktörü olması önemli bir uyarı. Obezite tedavisinde kullanılan yeni nesil ilaçların obezite endikasyonunda SGK geri ödemesi dışında kalması, tedaviye erişimi kişinin ödeme gücüne bağlıyor. Klinik gereksinimi yüksek hastalar için, beslenme ve davranış desteğiyle birlikte, kanıta ve maliyet etkililiğe dayalı geri ödeme seçenekleri değerlendirilmeli.”

NOT: Veriler GBD 2023 modelleme tahminleridir; sıralamalar yaşa göre standardize edilmiştir. Sağlıklı yaşam beklentisi, tam sağlıkla geçirilen yıllara eşdeğer süreyi gösterir; fark yaşamın son 11 yılının hastalıkla geçirildiği anlamına gelmez. Veri erişimi ve sağlık politikalarına ilişkin açıklamalar Dr. Mete Şaylan’ın değerlendirmeleridir.

Kaynak: Ekonomim
İlgili Haberler
Borsa KAP'a bildirildi! Destek Holding' AŞ'ye kayyum atandı CNN Türk Para · az önce Borsa İBB ABONMAN BİNİŞ 1 TL Mİ SON DAKİKA: Aylık Öğrenci Abonmanı Ne Kadar Oldu? İndirim Mİ Geldi? CNN Türk Para · az önce Borsa Avrupa borsalarında yapay zeka satışları: En sert düşüş Almanya’da Dünya Gazetesi · 30 dk önce Borsa Mustafa Sarıgül hakkında dokunulmazlığının kaldırılması talebiyle fezleke düzenlendi İşin Detayı Borsa · 38 dk önce Borsa Zaharova: NATO çılgınca hareket ediyor Finans Gündem (ing) · 39 dk önce

Yorumlar (0)

Giriş yaparak yorum yazabilirsin.

İlk yorumu sen yaz.