ABD-İsrail ile İran arasında tırmanan gerilim, küresel enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı'nı yeniden dünyanın en önemli risk merkezlerinden biri hâline getirdi.
Küresel petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği boğazda yaşanabilecek muhtemel bir kesinti veya kapanma, petrol fiyatlarını önce 100 doların üzerine, krizin derinleşmesi durumunda ise 200 dolara kadar taşıyabilecek bir şok oluşturma potansiyeli taşıyor.
Muhtemel bir kesintiden Çin, Hindistan, Japonya ve Güney Kore gibi Asya'nın büyük petrol ithalatçılarının yanı sıra Irak, Kuveyt, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi Körfez ihracatçılarının da ciddi şekilde etkilenebileceği değerlendiriliyor.
Petrolde 200 dolar riskine Gabar kalkanı! (Fotoğraflar Anadolu Ajansı foto arşivinden alınmıştır.)
TÜRKİYE KRİZE STRATEJİK ADIMLARLA HAZIRLANDI
Türkiye, Hürmüz Boğazı'na doğrudan bağımlı ülkeler arasında yer almasa da küresel petrol fiyatlarında yaşanacak yükselişlerden etkileniyor. Türkiye'nin yıllık 60-70 milyar dolar bandındaki enerji faturası, petrol ve doğal gaz fiyatlarındaki artışlarla birlikte daha da yükseliyor.
Ancak Türkiye'nin attığı stratejik adımlar, küresel enerji krizleri karşısında ülkenin elini güçlendirdi. Başkan Recep Tayyip Erdoğan'ın ortaya koyduğu stratejik vizyon ve Berat Albayrak'ın Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı döneminde başlatılan milli enerji hamlesi, yerli kaynakların daha etkin kullanılmasının önünü açtı.
Bu süreçte arama, sondaj ve üretim faaliyetlerine ağırlık verilirken, Türkiye'nin kendi enerji filosunu kurması ve yerli petrol üretimini artırması dışa bağımlılığın azaltılması hedefinin temel unsurlarından biri oldu.
BERAT ALBAYRAK DÖNEMİNDE MİLLİ ENERJİ HAMLESİ
Türkiye'nin enerjide dışa bağımlılığın seyrini değiştiren en önemli adımlardan biri, 2017 yılında ilan edilen Milli Enerji ve Maden Politikası oldu.
Berat Albayrak'ın Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı döneminde şekillenen politika kapsamında Türkiye, kiralık ve yabancı kontrollü sondaj düzeninden çıkarak kendi sondaj ve sismik araştırma filosunu oluşturmaya başladı.
Fatih, Yavuz, Kanuni ve Abdülhamid Han derin deniz sondaj gemileri Türkiye'nin enerji filosuna katıldı. Barbaros Hayrettin Paşa ve Oruç Reis sismik araştırma gemileri de arama faaliyetlerinde görevlendirildi.
Böylece Türkiye, kendi denizlerinde arama ve sondaj faaliyetlerini kendi imkânlarıyla gerçekleştirebilecek kapasiteye ulaştı. Milli Enerji ve Maden Politikası, Başkan Erdoğan'ın "Enerjide bağımsız Türkiye" hedefinin somut adımlarından biri olarak kayıtlara geçti.
GABAR TÜRKİYE'YE STRATEJİK AVANTAJ SAĞLIYOR
Küresel enerji piyasalarında belirsizlik sürerken Türkiye, Şırnak'taki Gabar Sahası'nda artırdığı yerli petrol üretimi sayesinde dışa bağımlılığını azaltıyor.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı verilerine göre Gabar'da yaklaşık 179 aktif kuyudan günlük 81 bin varil petrol üretiliyor. Bu üretim, Türkiye'nin toplam yurt içi petrol üretiminin yaklaşık yüzde 44'ünü tek başına karşılıyor.
Gabar'da çıkarılan yaklaşık 43 gravite değerindeki yüksek kaliteli petrol, rafinerilerde verimli şekilde işleniyor. Yerli üretim, küresel fiyat artışlarının Türkiye'nin enerji faturası üzerindeki etkisini yumuşatan en önemli unsurlardan biri hâline geldi.
Gabar'daki üretimin cari açığın azaltılmasına yıllık yaklaşık 2 milyar dolar katkı sağladığı belirtiliyor. Yerli üretim aynı zamanda Türkiye'nin ithalat faturasını düşürürken enerji arz güvenliğini de güçlendiriyor.
TERÖRLE ANILAN DAĞ ENERJİNİN MERKEZİ OLDU
Şırnak'taki Gabar Dağı, bir zamanlar terörle anılan topraklardan Türkiye'nin enerji bağımsızlığı hedefinin sembollerinden birine dönüştü.
Sahada yaklaşık 179 aktif kuyuyla üretim sürerken, şehitlerin isimlerinin verildiği petrol kuyularında 7 gün 24 saat kesintisiz çalışma yürütülüyor.
Başkan Erdoğan, Gabar'daki keşfin Türkiye açısından tarihi bir dönüm noktası olduğunu belirterek şu ifadeleri kullanmıştı:
"Sadece Karadeniz'de değil, Gabar'da da tarih yazdık. Şırnak Gabar'da gerçekleştirilen petrol keşfimiz, cumhuriyet tarihimizin en büyük petrol keşfi olarak kayıtlara geçti. Yurt içi petrol üretimimizin yüzde 44'lük kısmı sadece Gabar'daki kuyularımızdan gelmektedir. Türkiye Petrollerinin toplam 1 milyon varil petrol ve doğal gaz üreten bir şirket haline gelmesi için hem yurt içinde hem yurt dışında arama, sondaj ve üretim çalışmalarımızı artırarak sürdüreceğiz."
BAYRAKTAR: CARİ AÇIĞA 2 MİLYAR DOLARLIK KATKI
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar da sosyal medya hesaplarından yaptığı paylaşımda Gabar'daki üretimin günlük 81 bin varile yükseldiğini açıkladı.
Bayraktar, üretimin Türkiye ekonomisine sağladığı katkıya ilişkin şu ifadeleri kullandı:
"Gabar'da petrol üretimi yüzde 42 artarak, günlük 81 bin varile ulaştı. Bu üretim, cari açığın azaltılmasına yıllık yaklaşık 2 milyar dolar katkı sağlıyor. 2025'te Şırnak, Adıyaman ve Diyarbakır başta olmak üzere 161 kara sondajı tamamlanarak, 62 milyon varillik yeni rezerv keşfedildi. 2026 hedefi karada ve denizde toplam 300 sondaj. Bir zamanlar terörle anılan bu dağlarda bugün Türkiye'nin en kaliteli petrolünü çıkarıyor, şehitlerimizin adını verdiğimiz petrol kuyularımızda 7 gün 24 kesintisiz üretim yapıyoruz. Gabar'da her varil petrol, yalnızca ekonomik bir değer değil, milletimizin iradesinin ve tam bağımsız Türkiye hedefimizin de eseridir."
161 SONDAJDA 62 MİLYON VARİLLİK REZERV
Türkiye, Gabar'daki üretimi artırırken yeni rezerv arama çalışmalarını da sürdürüyor.
Şırnak, Adıyaman ve Diyarbakır başta olmak üzere 2025 yılında 161 kara sondajı tamamlandı. Bu çalışmalar sonucunda 62 milyon varillik yeni rezerv keşfedildi.
Karada ve denizde 2026 yılı için belirlenen toplam sondaj hedefi ise 300 olarak açıklandı. Kato Dağı ve Faraşin Yaylası'nda yeni aramalar devam ederken, Diyarbakır'daki potansiyelin Gabar'daki üretimi iki veya üç katına çıkarabileceği konuşuluyor.
YENİ HEDEF GÜNLÜK 100 BİN VARİL
Gabar'da günlük 81 bin varile ulaşan petrol üretiminin 100 bin varile çıkarılması hedefleniyor.
Yeni sondajlar ve devreye alınacak kuyularla üretimin artırılması, Türkiye'nin petrol ihtiyacının daha büyük bir bölümünü yerli kaynaklardan karşılaması açısından önem taşıyor.
Petrol fiyatlarının 200 dolara kadar çıkabileceği senaryoların konuşulduğu bir dönemde Gabar'da üretilecek her yeni varil, Türkiye'nin ithalat faturasının ve cari açığın azaltılmasına katkı sağlayacak.
ŞIRNAK'A 100 MİLYAR LİRAYI AŞAN YATIRIM
Gabar'daki petrol üretimi bölgedeki istihdam, yatırım ve kalkınma hareketliliğini de artırdı.
Şırnak'a son 24 yılda 100 milyar liranın üzerinde kamu yatırımı yapıldı. Gabar'da büyüyen üretim, bölgenin enerji alanındaki stratejik önemini daha da artırdı.
Kato Dağı ve Faraşin Yaylası'nda sürdürülen yeni aramalar ile Diyarbakır'daki petrol potansiyeli, bölgenin önümüzdeki dönemde Türkiye'nin en önemli enerji merkezlerinden biri hâline gelebileceğini gösteriyor.
GABAR VE KARADENİZ GAZI KÜRESEL ŞOKU YUMUŞATIYOR
Hürmüz Boğazı kaynaklı küresel fiyat şokları sürerken Gabar petrolü ve Karadeniz gazı gibi yerli kaynaklar, Türkiye'nin "enerjide tam bağımsızlık" hedefinde somut adımlar atmasını sağlıyor.
Türkiye, doğrudan Hürmüz Boğazı'na bağımlı olmasa da küresel petrol fiyatlarındaki yükselişlerden etkileniyor. Yerli petrol ve doğal gaz üretimindeki artış ise bu şokun Türkiye ekonomisine yansımasını azaltıyor.
Berat Albayrak döneminde başlatılan Milli Enerji ve Maden Politikası kapsamında atılan adımlar, Türkiye'nin arama, sondaj ve üretim kapasitesini güçlendirirken, Gabar'da ulaşılan günlük 81 bin varillik üretim bu politikanın karadaki en önemli sonuçlarından biri oldu.
Küresel enerji krizinin gölgesinde Gabar Dağı, Türkiye'nin dışa bağımlılığını azaltan, cari açığa yıllık yaklaşık 2 milyar dolar katkı sağlayan ve ekonomiye doğrudan destek veren stratejik bir kalkan işlevi görüyor.
Yeni sondajlar ve günlük 100 bin varil üretim hedefine yönelik çalışmalar, Türkiye'nin küresel enerji şokları karşısındaki bu kalkanını daha da güçlendirecek.
Petrolde Albayrak reçetesiyle milli adımlar! Gabardan Somaliye Pakistandan Suriyeye... Rakamlarla Türkiyenin sondaj serüveni Alman devinde kriz!
SONRAKİ HABER
Yunus Akseki Takvim.com.tr Ekonomi
Yorumlar (0)
Giriş yaparak yorum yazabilirsin.
İlk yorumu sen yaz.