Rusya batı yaptırımlarını aşmak için gizli LNG filosu kuruyor

Doviz.com 04 Ağustos 2026 12:16

Avrupa Birliği'nin sıvılaştırılmış doğal gaz sevkiyatına yönelik getireceği kısıtlamalar öncesinde harekete geçen Rusya, ikinci el tankerler ve yerli üretim gemilerle gizli bir filo oluşturuyor. Financial Times tarafından paylaşılan veriler, Moskova'nın yaptırımlardan kaçınmak amacıyla petrol taşımacılığındaki stratejisini doğal gaz alanına da taşıyarak 25 gemilik bir kapasiteye ulaştığını göstermekte.

Rusya, önümüzdeki yıl yürürlüğe girecek olan Avrupa Birliği'nin (AB) sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) sevkiyatına yönelik yasağı öncesinde, ikinci el gemiler ve ilk yerli yapım tankerlerini de ekleyerek, doğalgaz taşıyan gemilerden oluşan gizli filosunu sessizce genişletiyor. Denizcilik veri şirketi Windward'a göre, son altı ayda en az sekiz adet ikinci el LNG tankeri satıldı ve daha sonra Rus kargolarını taşımak için kullanıldı. Filo büyüklüğü, Rusya'nın Zvezda tersanesinde inşa edilen iki yeni gemi de dahil olmak üzere 25 gemiye çıkıyor. Büyüyen filo, Moskova'nın 2027'de kısıtlamalar sıkılaştığında bile doğalgaz sevkiyatına devam etmesini sağlayacak. Rusya'nın Batı yaptırımlarından kaçınmak için kullandığı gizli petrol tankerleri filosu ile benzerlik taşıyan bu tablo, Avrupa'nın Kremlin gelirlerini azaltma çabalarına karşı bir hamle olarak görülüyor. Yeni Enerji Geliştirme Merkezi'nde kıdemli araştırmacı olan Irina Mironova, "Petrol kaçakçılığı konusunda İran ve Venezuela'da emsaller vardı. Ancak yaptırım uygulandığı zamana kadar hiçbir ülke gaz üretiminde bu teknolojik ilerleme seviyesine ulaşmamıştı." diyerek durumu eşi benzeri görülmemiş bir olay olarak niteliyor.

Avrupa birliği lng ithalatına yönelik kısıtlamaları sıkılaştırıyor

Sibirya'daki Yamal tesisinin üretiminin neredeyse tamamını bu yılın ilk yarısında satın alan AB ülkelerinin, 2027'den itibaren Rusya'dan tüm LNG ithalatını yasaklaması bekleniyor. Novatek'in Arctic LNG 2 projesi gibi bazı tesisler halihazırda yaptırımlara tabi tutuluyor. AB geçen hafta, Rus vatandaşlarına LNG tankerlerinin satışının Brüksel'e bildirilmesi gerektiğini belirtti; Yunanistan'ın yoğun lobi faaliyetlerinin ardından AB tankerleriyle üçüncü ülkelere LNG taşımacılığını yasaklamaktan kaçındı. Petrol arama ve transferinde kullanılan bin gemilik gizli filonun aksine, doğal gaz taşımacılığı teknik açıdan çok daha karmaşık bir yapı arz ediyor. Rusya, uzak doğu kıyısındaki Zvezda tersanesinde ilk iki LNG taşıyıcı gemisini inşa etti. Aralık ayında teslim edilen Aleksey Kosygin ile bu ay adlandırılan Konstantin Posiet, Arctic LNG 2'den kargo taşıma sürecine dahil oldu. Rusya'nın LNG pazarında hakim konumda olan özel şirket Novatek, amiral gemisi Yamal tesisi ve yaptırım altındaki Arctic LNG 2 ile ülke üretiminin yüzde 65'inden fazlasını karşılıyor. Devlet enerji devi Gazprom'a ait Sakhalin-2 projesi ise üretimin yüzde 30'unu oluşturuyor. Uluslararası şirketlerden kiralanan tankerler yerine Moskova, Batı kısıtlamaları nedeniyle kendi lojistik ağını çeşitlendirme yoluna gidiyor.

Tesis/Proje Adı Üretim Payı (%) Bağlı Olduğu Şirket Yamal ve Arctic LNG 2 %65'ten fazla Novatek Sakhalin-2 %30 Gazprom

Gizli lng tankerlerinin teknik ve lojistik zorlukları

Dubai, Hong Kong ve Singapur gibi bölgelerde kurulan paravan şirketlere ait olan gizli LNG tankerleri, sinyal karıştırma ve gemiden gemiye transfer gibi yöntemlerle kargoların menşeini gizliyor. S-RM direktörü Septimus Knox, "Taktikler genel olarak aynı, ancak LNG taşımacılığının doğası gereği uygulama önemli ölçüde daha zor" ifadesiyle teknik zorluklara dikkat çekiyor. Knox, "Elimizde daha az geminin mevcut olmasıyla beraber bu gemiler de daha nadir ve özel bir altyapı gerektiriyor," derken, "Eski püskü LNG tankerlerini aynı şekilde edinmek ve işletmek gerçekten mümkün değil; küresel filo çok daha küçük ve çok daha modern, gelişmiş LNG altyapısının büyük çoğunluğu Rusya ile ittifak halinde olmayan ülkelerde bulunuyor." sözlerini ekliyor. Yaklaşık 300 milyon dolar inşa maliyeti olan ve gazı -162°C'de sıvı tutan bu özel gemilerin işletilmesi yüksek uzmanlık istiyor. Arktik bölgesindeki üretim tesisleri için buz sınıfı gemilere ihtiyaç duyulması, Rusya'nın lojistik operasyonlarını daha da güçleştiriyor. Zvezda'da dört gemi daha inşa edilirken, Güney Kore'deki Hanwha tersanesindeki altı geminin teslimatı yaptırımlar nedeniyle durmuş durumda.

İkinci el piyasası ve üretimdeki teknolojik engeller

Drewry denizcilik araştırmaları direktörü Navin Kumar, Fransız GTT şirketinin muhafaza sistemlerindeki tekel konumu sebebiyle Rusya'nın yeni gemi inşasında zorlanabileceğini belirtiyor. GTT, Ocak 2023'te Rusya ile sözleşmelerini askıya aldığını duyurmuştu. Rusya kendi güvenlik sistemini geliştirse dahi, Uluslararası Denizcilik Örgütü'nden onay alması gereken uzun bir süreçle karşı karşıya bulunuyor. Kumar, Moskova'nın bu süreçte ikinci el piyasasına yöneleceğini öngörüyor. Exmar CEO'su Carl-Antoine Saverys, Rus alıcılarla ikinci el LNG taşıyıcıları için rekabet ettiklerini kaydediyor. Saverys, "Piyasaya çok sayıda eski gemi çıktığından dolayı bunların bir kısmının Rus filosuna gideceğine inanıyorum," diyerek pazarın gelecekteki yönüne dair görüşünü paylaşıyor.

Etiketler: Rusya doğal gaz yaptırım LNG enerji Gazprom Avrupa Birliği denizcilik tanker Novatek

Haber kaynağınızı doviz.com olarak seçin