Aşırı sıcaklar dünyayı vuruyor! Avrupa'da 20 bine yakın can kaybı

Küresel sıcaklık artışının sanayi öncesi dönem ortalamasına kıyasla 1,3 dereceyi aştığı mevcut koşullarda sıcak hava dalgaları daha sık, daha şiddetli ve daha uzun süreli yaşanıyor. Bu yıl özellikle Avrupa'da yüksek sıcaklıkların beklenenden daha erken etkili olduğu görüldü.

AVRUPA'DA 20 BİNE YAKIN CAN KAYBI

Dünyanın en hızlı ısınan kıtası konumundaki Avrupa'da aşırı sıcaklar bu yaz yaklaşık 20 bin kişinin yaşamını yitirmesine neden oldu.

Almanya'da yüksek sıcaklıklara bağlı olarak 9 bin 800'den fazla kişi hayatını kaybetti. Sıcaklıkların özellikle 75 yaş ve üzerindeki nüfus üzerindeki etkisi daha ağır oldu.

Fransa'da haziran ayında yaşanan sıcak hava dalgasının 5 bin 700 kişinin ölümüne yol açtığı açıklandı.

Bu yıl dört farklı sıcak hava dalgasının etkili olduğu İngiltere'de ise yüksek sıcaklıklar nedeniyle 2 bin 877 kişinin yaşamını yitirdiği tahmin ediliyor.

ABD'DE 40 MİLYONDAN FAZLA KİŞİYE UYARI YAPILDI

Temmuz ayında ABD'de 40 milyondan fazla kişi için aşırı sıcaklık uyarısı yayımlandı. Ülkede sıcaklıklara bağlı 25 ölüm kaydedildi.

ABD'de 2026'nın ilk yarısı, kayıtların tutulmaya başlanmasından bu yana en sıcak ikinci dönem olarak gerçekleşti.

JAPONYA'DA 18 BİN 600 KİŞİ HASTANEYE KALDIRILDI

Yüksek sıcaklıklar Asya ülkelerinde de etkili oldu. Güney Kore'de mayıs ayının ortasından bu yana 2 bin 25 kişi sıcaklıkların neden olduğu sağlık sorunları yaşarken sıcak hava dalgası nedeniyle 19 kişi hayatını kaybetti.

Japonya'da 20-26 Temmuz tarihleri arasında etkili olan sıcak hava dalgası nedeniyle 18 bin 600 kişi hastaneye kaldırıldı. Bu kişilerden 45'i yaşamını yitirdi.

Ülkenin bazı bölgelerinde hava sıcaklığı 40 dereceye kadar yükseldi. Tokyo'nun en büyük hayvanat bahçesi Tama'da da sıcak çarpması nedeniyle 3 aslan öldü.

ORMAN YANGINLARINDA AĞAÇLIK ALAN KAYBI ARTIYOR

Küresel ısınmanın etkisinin güçlendiği son yıllarda özellikle yaz ayları orman yangınları açısından daha riskli dönemlere dönüştü.

Maryland Üniversitesinin verilerine göre 2001-2022 yılları arasında kaybedilen ağaçlık alanların yüzde 27'si orman yangınlarından kaynaklandı. Bu oran 2023-2025 döneminde yüzde 43'e yükseldi.

Orman yangınları, 20 yıl öncesine kıyasla iki kat daha fazla ağaçlık alanın kaybedilmesine neden oluyor.

İnsan faaliyetlerinden kaynaklanan iklim değişikliğinin beraberinde getirdiği aşırı sıcaklıklar da orman yangınlarının oluşmasına elverişli koşulları artırıyor.

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ YANGIN RİSKİNİ ARTIRDI

World Weather Attribution tarafından gerçekleştirilen son analize göre iklim değişikliği, Fransa'daki yıkıcı orman yangınlarını tetikleyen aşırı hava koşullarının görülme riskini ülkede en az 2 kat artırdı.

İspanya'da ise aynı riskin iklim değişikliğinin etkisiyle 20 kat arttığı hesaplandı.

Avrupa Orman Yangınları Bilgi Sistemi verilerine göre Avrupa Birliği ülkelerinde bu yıl yangınlar nedeniyle kaybedilen alan 460 bin hektarı geçti. İspanya ve Fransa, yangınlardan en fazla etkilenen ülkeler arasında yer aldı.

KANADA'DA 6 MİLYON HEKTARLIK ALAN YANDI

Türkiye, Yunanistan, Fas, Tunus, Nijerya ve Kanada dahil birçok ülkede yüksek sıcaklıkların tetiklediği orman yangınları meydana geldi.

Sadece Kanada'da bu yıl 6 milyon hektarlık alanın yandığı hesaplandı. Bu miktar, orman yangınları nedeniyle yaşanan üçüncü en büyük alan kaybı olarak kayıtlara geçti.

Yangınlar ağaçlık alanların kaybedilmesinin yanı sıra yaban hayatı açısından da tehlike oluşturdu.

AŞIRI SICAKLAR EKONOMİK KAYIPLARI BÜYÜTÜYOR

Yüksek sıcaklıkların etkileri günlük hayatın birçok alanına yayılırken kuraklık koşulları da ağırlaşıyor.

Tarım üretimindeki kayıplar, çalışanların iş verimliliğinin azalması, ulaşımda yaşanan aksaklıklar ve diğer ekonomik zararlar aşırı sıcaklıklarla birlikte artıyor.

İngiltere merkezli düşünce kuruluşu ECIU'nun analizine göre haziran ayındaki sıcak hava dalgasının Avrupa'nın tahıl hasadında yaklaşık 2 milyar avroluk kayba yol açtığı tahmin ediliyor.

FRANSA VE MACARİSTAN'DA TARIMSAL KAYIP

Avrupa'da tahmin edilen tarımsal kayıpların yaklaşık dörtte üçünü Fransa ve Macaristan oluşturuyor.

Aşırı sıcaklıkların buğday ve mısır ürünlerini erken gelişim aşamasında etkilemesi nedeniyle Fransa'nın tahıl hasadı tahmini 4,1 milyon ton aşağı yönlü revize edildi. Bu miktarın ekonomik karşılığı yaklaşık 891 milyon avro olarak hesaplandı.

Macaristan'da ise tahıl kaybı 2,4 milyon tona ulaşırken bunun ekonomik değeri 444 milyon avro oldu.

ECIU, üretimdeki kayıpların Avrupa'nın ithalata olan bağımlılığını artırabileceğini ve yılın ilerleyen dönemlerinde güney yarımküredeki hasatlara bağlı olarak küresel emtia fiyatlarında yükselişe yol açabileceğini belirtti.

İNGİLTERE'DE 1,5 MİLYAR DOLARLIK KAYIP

Londra Ekonomi Okulu bünyesindeki Grantham İklim Değişikliği ve Çevre Araştırma Enstitüsü ile Avrupa-Akdeniz İklim Değişikliği Merkezi'nin analizine göre haziran ayındaki sıcak hava dalgası İngiltere'de 1,5 milyar dolarlık ekonomik kayba neden oldu.

Ekonomik kayıpta yüksek sıcaklıkların yol açtığı uyku ve sağlık sorunları ile çalışma saatlerinin azalması ve çalışanların verimliliğinin düşmesi etkili oldu.

İNGİLTERE'NİN YARISINDA KURAKLIK İLAN EDİLDİ

İngiltere Çevre Ajansı ülkenin yarısı için kuraklık ilan etti. Temmuz ayı İngiltere'de kaydedilen en kurak ay olurken kuraklık nedeniyle bahçe sulamasına da kısıtlama getirildi.

Yağışlı iklimi ve geniş yeşil alanlarıyla bilinen İngiltere'nin bazı bölgelerinde yeşil alanların kurak bir görünüme dönüştüğü görüldü.

FRANSA'DA 3 NÜKLEER REAKTÖRDE ÜRETİM DURDU

Aşırı sıcaklıklar Fransa'nın kritik altyapısını da etkiledi. Çevresel endişeler nedeniyle ülkedeki 3 nükleer reaktörde elektrik üretimi geçici olarak durduruldu.

Avrupa'nın önemli ticaret güzergahlarından Ren Nehri'nde ise kayıtlardaki en düşük su seviyesi görüldü.

Kuraklık koşullarının gelecek haftalarda daha da şiddetlenmesinin beklendiği bölgede nehirdeki su seviyesinin daha fazla düşeceği tahmin ediliyor.