İhracatçı rekor kırıyor ama memnun değil

Batı Akdeniz İhracatçı Birliği (BAİB) Başkanı Mehmet Ali Can, yönetim kurulu üyeleriyle birlikte düzenlediği toplantıda Temmuz ayı ihracat rakamlarını değerlendirdi.

Haziran ve Temmuz aylarında peş peşe tüm zamanların ihracat rekorlarının kırıldığını belirten Can, ‘’2026 Temmuz ayında gerçekleşen 291 milyon 164 bin 253 Dolar ihracatla tüm zamanların rekoru kırıldı. Birliğimiz tüm zamanların rekorunu bir önceki ayda yani 274 milyon 266 bin 92 Dolar ihracat gerçekleşen Haziran ayında da kırmıştı. Son iki ayda tüm zamanların rekorunu iki defa ardı ardına kırma başarısı gösterdik. Yılsonu 3 milyar dolar ihracat hedefini yakalarız. TİM’de 13 birlik arasında ilk sıralardayız. Emeği geçen tüm firmalarımızı gönülden kutluyorum’’ dedi.

Yılın 7 aylık döneminde Batı Akdeniz bölgesinden yapılan ihracatın geçen yılın aynı dönemine göre, yüzde 10,28 artarak 1 milyar 763 milyon 499 bin 520 dolar gerçekleştiğini ifade eden Can, miktar bazında son dört yıldır sürekli düşüş yaşandığına dikkat çekti. Can, şunları kaydetti:

‘’Değer bazında ihracatta rekorlar kırdık ama miktar bazında düşüşler devam ediyor. Maliyetlerin yükselmesi, döviz kurunun baskılanmaya devam edilmesi nedeniyle ihracatçı bu tablodan memnun değil. 1 Ocak - 31 Temmuz 2026 tarihleri arasında ihracat kilogram miktar bazında yüzde 5,89 geriledi. Yaş meyve sebze sektörümüz kilogram miktar bazında yüzde 15,44 oranında düşüş gösterdi. En fazla ihracat yapan 6. sektörümüz hububat, bakliyat, yağlı tohumlar ve mamulleri sektörü kilogram miktar bazında yüzde 33,87, çimento, cam seramik ve toprak ürünleri yüzde 21,21 düştü.’’

"Türkiye pazarlarını kaybediyor"

Yüksek girdi maliyetleri, ABD-İsrail ve İran ile Rusya ve Ukrayna arasındaki savaşlar maliyetleri çok yüksek rakamlara çıkmasına yol açtığını anlatan Mehmet Ali Can, şöyle devam etti:

‘’Miktardaki azalmanın nedenleri mazot şu an için 80 TL’yi geçti. Paketleme, lojistik ve işçi maliyetleri artıyor. Finansa erişimde güçlük yaşıyoruz. Ülkemizin çevresindeki savaşlar ve döviz kurunun baskılanması, iç piyasa ile ihracat rakamları aynı seviyeye geldi. Ukrayna, Türk domates ve salatalığa anti damping vergisi uyguluyor. İhracatçı fiyat tutturmakta zorlanıyor. 3 yıldır yüksek maliyetlerle boğuşuyoruz. İhracat yapan firma azalıyor. Süreç böyle giderse Türkiye hızla ‘tarımsızlaşma’ riski ile karşı karşıya. Yaş meyve sebzede ve mermerde pazarı kaybediyoruz. Üretim azalıyor. Türkiye Avrupa’da tedarikçi iken şimdi tamamlayıcı rol alıyor.’’

"Mermerde Çin pazarını da kaybettik, en büyük rakip İran"

BAİB Başkan Yardımcısı Mustafa Küçükyaman da blok mermer satışında Türkiye’nin Çin pazarını kaybettiğini söyledi. Küçükyaman, ‘’Hürmüz Boğazındaki savaş, Çin’in ekonomik önceliklerini de etkiledi. Çin kendi ülkesinde mermer ocaklarını açmaya başladı. Türkiye mermer ihracatının yüzde 80’ini karşılayan Çin pazarında ihracat payımız yüzde 25-30’lara kadar düştü. Savaş sona erdiğinde Mermer de en büyük rakibimiz İran olacak. İran ile Çin arasında sıkı dostluk var. Batı Akdeniz başta olmak üzere birçok mermer ocağı yatırım yapamıyor. Enerji maliyetleri çok yükseldi. Bu nedenle işletmeler vardiya sayılarını azaltmaya başladı. Enerji ve iş gücü maliyetleri en yüksek rakamlarda’’ dedi.