Trump'ın Güney Kore'yle askeri tatbikatları azaltma tehdidi ne anlama geliyor?

ABD Başkanı Donald Trump, İran savaşında gerekli desteği vermediği gerekçesiyle Güney Kore'yle askeri tatbikatları azaltma tehdidinde bulundu. Trump, pazar günkü açıklamasında, Seul yönetimiyle ortak askeri tatbikatların…

Trump, pazar günkü açıklamasında, Seul yönetimiyle ortak askeri tatbikatların "önemli ölçüde" azaltılması talimatını verdiğini duyurmuştu.

Cumhuriyetçi lider, dün Oval Ofis'te düzenlediği basın toplantısında da yeniden Güney Kore yönetimine yüklendi.

Kuzey Kore karşısında milyarlarca dolar harcayarak Güney Kore'yi savunduklarını ancak Seul'den aradığı desteği göremediklerini söyledi.

Trump, Güney Kore Devlet Başkanı Lee Jae-myung'u İran'la savaşta ABD'ye destek vermesi için aradığında "Hayır" cevabını aldığını belirtti ve ekledi:

Ben de 'bir dakika' dedim. Orada, komşunuz Kim Jong-un'dan sizi korumak için 29 bin askerimiz var ama İran'da yapılacak çok kolay bir askeri operasyonda bize yardım etmeyecek misiniz? Bu çok tuhaf.

Lee, 15 Ağustos'taki açıklamasında iki ülke arasında hukuken hâlâ süren savaşı resmen sona erdirmek amacıyla Kuzey Kore'ye doğrudan görüşme teklif etmişti.

fazla oku

Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)

Kore Yarımadası'ndaki çatışmalar, 1953'te imzalanan ateşkesle durmuş olsa da iki ülke hukuken hâlâ savaş halinde.

Ateşkesin ardından Güney Kore'ye asker konuşlandıran ABD, ülkedeki Camp Humphreys Üssü'nü de işletiyor.

Güney Kore ordusu, barış döneminde Seul'ün kontrolünde. Ancak savaş durumuna geçilmesi halinde ordu, iki ülke arasındaki ittifak anlaşması kapsamında Güney Kore/ABD Birleşik Kuvvetler Komutanlığı (CFC) aracılığıyla Washington tarafından komuta edilecek. Lee yönetimi ise harp durumunda da ordunun kontrolünün doğrudan Seul'ün elinde olmasını talep ediyor.

Diğer yandan Trump'ın Pyongyang yönetiminin "herhangi bir tehdit oluşturmadığını" savunması da dikkat çekti. Cumhuriyetçi liderin bu açıklamaları, ABD ve Güney Kore arasında 17 Ağustos'ta başlayan ve 11 gün sürecek "Ulchi Özgürlük Kalkanı" askeri tatbikatı sürerken geldi. Kuzey Kore ise tatbikatı "savaş provası" diye niteleyerek eleştirmişti.

Reuters'ın analizinde, Trump ve Kim arasında bir görüşmenin mümkün olabileceği yazılıyor.

Trump ilk döneminde Kuzey Kore'yle nükleer müzakereler kapsamında Kim'le üç kez görüşmüş fakat diplomatik temaslardan sonuç alınamamıştı. Washington ve Seul, geniş çaplı ortak askeri tatbikatlara geri dönerken, Pyongyang da nükleer programını sürdürüyor.

Washington merkezli düşünce kuruluşu Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi'nden (CSIS) Victor Cha, Trump'ın dikkatleri İran savaşında düştüğü zor durumdan uzaklaştırmak amacıyla Kuzey Kore meselesini yeniden gündeme getirdiğini söylüyor.

New York Times'ın analizinde, Kuzey Kore liderinin İran savaşını ve ABD'nin hamlelerini yakından takip ettiğine dikkat çekiliyor. Savaşın, Pyongyang'ın askeri saldırı ihtimaline karşı nükleer silah geliştirmenin zorunlu olduğuna dair resmi söylemini pekiştirdiği vurgulanıyor

ABD-Kuzey Kore müzakerelerinde görev yapmış eski ABD'li diplomat Joel S. Wit, Trump-Kim görüşmesinin "felaketle sonuçlanabileceğini" savunuyor:

Trump, Kim Jong-un'un artık ABD'yle ilişkileri iyi tutmakla ilgilenmediğini anlamıyor gibi. Kim, nükleer silahlarını elinde tutmaya, müttefiki Rusya'yı desteklemek için Ukrayna'ya asker göndermeye ve Güney Kore'yi tehdit etmeye kararlı.

Brookings Enstitüsü'nden Andrew Yeo ise Washington-Pyongyang temaslarının, son dönemde Rusya ve Çin'le ilişkilerini daha da güçlendiren Kim'in avantajına olabileceğini belirtiyor:

Rusya ve Çin'in desteğini garantileyen Kim'in, Trump'la görüşerek kaybedecek hiçbir şeyi yok. Kim için asıl mesele itibar. Asıl olay ABD başkanıyla tekrar görüşmek, bu da itibar ve statü demek.

Independent Türkçe, Reuters, New York Times, CNN, Guardian

Derleyen: Yasin Sofuoğlu

DAHA FAZLA OKU