Uçum referandumu işaret etti: Türkiye'ye birçok fırsat sağlayacak

ANA SAYFA FOTO GALERİ VİDEO GALERİ SON DAKİKA YAZARLAR GÜNCEL DÜNYA EKONOMİ SPOR CANLI SKOR AÇIK GÖRÜŞ TEKNOLOJİ YAŞAM KOBİ DİĞER

İLETİŞİM VE KÜNYE

Bizi Takip Edin

Ekonomi Uçum referandumu işaret etti: Türkiye'ye birçok fırsat sağlayacak

Terörsüz Türkiye sürecine dikkat çeken Cumhurbaşkanı Başdanışmanı ve Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu Başkanvekili Uçum, yeni anayasanın kaçınılmaz olduğunu kaydetti. 1982 Anayasası'nın değişikliklere rağmen darbe ürünü olma özelliğini sürdürdüğünü belirten Uçum, 'Dünyada görünürde dahi bir kural ve kurum referansının kalmadığı bu dönemde kaba güç ve kuralsızlık kaotik küresel yapıya egemen oldu. Bu koşullarda yeni anayasa ile geliştirilecek güçlü ve daha doğru kural sistemi Türkiye'ye hukuk içinde ve hukuk desteğiyle yükselmek için birçok fırsat sağlayacaktır. Özcesi Türkiye büyük yürüyüşe başlıyor. Yeni anayasa bu büyük yürüyüşün itici gücü olacaktır. Görünen o ki temsili kurucu irade olan TBMM en geç 29. dönemde yeni anayasayı yaptığında, zorunlu olarak başvurulacak halk oylamasında çok yüksek bir oy oranıyla yeni anayasa kabul edilecektir' ifadelerini kullandı.

AA20 Eylül 2026 Pazar 09:21 - Güncelleme: 20 Eylül 2026 Pazar 09:21

ABONE OL

Cumhurbaşkanı Başdanışmanı ve Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu Başkanvekili Mehmet Uçum, Türkiye'nin yeni anayasa gündemini, anayasa ihtiyacını ve atılması gereken adımları AA Analiz için kaleme aldı.

***

Ülkemiz, 2 bin 200 yılı aşan kadim devlet geleneğiyle eşsiz bir mirasa sahiptir. Medeniyetimizin bize miras bıraktığı bilge ve kudretli müktesebattan istifade ederek attığımız tarihi adımlarla gücümüze güç katarak Cumhuriyet'imizin ikinci yüzyılında hedeflerimize kararlılıkla yürüyoruz.

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'ne geçiş ile Terörsüz Türkiye süreci bu kararlılığın en önemli adımları arasındadır. Gelinen aşamada ise yeni anayasa Türkiye Cumhuriyeti için artık kaçınılmazdır.

Bu doğrultuda ülke liderimiz ve Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan'ın perspektifiyle hayata geçen Türkiye Yüzyılı vizyonumuzun en büyük hedeflerinden biri, yeni bir anayasayı ülkemize kazandırmaktır. Dönem artık Türkiye Yüzyılı'dır, vakit artık yeni anayasa vaktidir. Türkiye Yüzyılı'nın ve istikrarın lokomotifi haline gelen Cumhur İttifakı şüphesiz bunu da başaracaktır.

Elbette yeni anayasa Türkiye'nin olağan gündemi olarak her zaman güncel bir konudur. Türkiye Büyük Millet Meclisinin (TBMM) 28. döneminde yeni anayasanın yapılma ihtimali de Meclisimizin değerlendireceği bir husustur. Bu ihtimal asla dışlanamaz. Buna mukabil gerek zaman yönetimi gerekse yeni anayasa sürecinde olgunlaştırılması gereken konulara ilişkin fikri çalışma ihtiyacı TBMM'nin 29. döneminde yeni anayasanın yapılmasını daha gerçekçi bir hedefe dönüştürüyor. Tabii ki nihai karar demokratik siyasi liderliğin ve Meclisimizindir.

- YAMALI BOHÇA: 1982 ANAYASASI

Ülkemizin anayasa yapma ve değiştirme süreçlerinde güçlü bir birikimi ve pratiği var. Bununla birlikte bugün, darbe ürünü olan 1982 Anayasası, tüm değişikliklere rağmen ülkemize layık sivil, demokratik, özgürlükçü ve kapsayıcı bir anayasa olma niteliğinden halen çok uzaktadır.

1982 Anayasası'nın yürürlükte 154 maddesi var. Bunların 103'ünün 58'inde hiç değişiklik olmadı, 45'inde tali değişiklikler yapıldı. Yani cari anayasanın üçte ikisi aradan geçen 44 yıla rağmen darbe ürünü olma özelliğini sürdürüyor. İlk dört maddenin esasları (devamlılık ilkesi dahil) korunacağından, yürütme ve yürürlük maddeleri de çıkınca geride kalan 97 maddenin gözden geçirilmesi, bazılarında esaslı değişiklikler yapılması, bir kısmının güncellenmesi, bir kısmının kaldırılması temel bir ihtiyaçtır. Değişiklik yapılmış 51 maddede ise elbette geliştirme ve yenileme ihtiyacı söz konusudur.

Hal böyleyken "ilk dört madde hariç 1982 Anayasası'nın neredeyse bütün maddeleri tamamen değişti yeni anayasa hedefi gereksizdir" görüşü tam bir boş ezber ve hatta kasıtlı bir çarpıtmadır.

1982 darbe Anayasası'nın oluşturduğu vesayetçi yapılara her defasında dur diyen, tüm engellere rağmen Terörsüz Türkiye süreci ile barışı ve kardeşliği benimseyen bu asil ve kahraman milletimize yamalı bohçadan beter olan anayasa hiçbir şekilde yakışmıyor. Önemle belirtelim ki yeni anayasa sadece bir ihtiyaç değil, aynı zamanda bir zorunluluktur.

- MİLLİ BİR GÖREV OLARAK YENİ ANAYASA

Cumhuriyetimizi yeni ve sivil anayasa ile taçlandırmak hepimizin vazifesidir. Bu hiç kimsenin şahsi konusu değil, hepimizin milli meselesidir.

Özellikle son çeyrek yüzyılda atılan adımlarla, her geçen gün daha sivil ve demokratik yönde gelişen, kurumsal kapasitesini güçlendiren, yerli ve milli savunma sanayi hamleleriyle küresel bir güç haline gelen bir Türkiye var.

Milleti merkeze alan, halkımızın barış ve kardeşlik iklimini koruyup güçlendiren Terörsüz Türkiye sürecinin menziline varmak üzere olduğu bugünlerde yeni anayasanın temelleri muhakkak atılacaktır.

Bilinmelidir ki 2023 ruhuna sahip ve 2053 ve 2071 vizyonlarına uygun olarak hazırlanacak yeni anayasada milli kurtuluş ve bağımsızlık mücadelemizin ve anayasal birikimimizin kazanımları olarak Türk milleti, Türk vatandaşlığı, resmi dil ve tek zorunlu eğitim dili olarak Türkçe, cumhuriyet, üniter yapı, laiklik, demokratik hukuk devleti kırmızı çizgilerdir. Bu konularda istismar siyaseti yürütülmesine, sürece gölge düşürmek maksatlı bilinçli çarpıtmalar yapılmasına asla müsaade edilmez. Bu hususlarda farklı bir düzenleme tartışması zaten kabul edilemez.

Ayrıca, demokrasinin birikimleri ve Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi ise korunması gereken kıymetlerdir. Halkın, sistemin işleyişindeki iradesini güçlendirmiş olan etkili iki oy hakkı ve yüzde 50+1 kuralı halka rağmen değiştirilemez. Halk da iradesini zayıflatacak bu tip karşı hamlelere geçit vermez.

Anayasa doğrudan icrai sonuç doğuran bir düzenleme değil esasen bir güvenceler sistemidir. Ülkemizin geleceği olan çocuklarımıza ve gençlerimize bu teminatı sunmak mutlak borcumuzdur. Vurgulanmalıdır ki çağa uygun hak ve özgürlükler çerçevesinde daha geniş güvenceler sağlayan, temel değerleri tahrip eden hukuk anlayışlarına ve neoliberal saldırganlıklara karşı tedbirler alan, milli perspektife sahip bir anayasa milletimizin en önemli ihtiyacıdır. Öte yandan, demokrasi bayrağını daha da ileriye taşıyacak yeni anayasada "serbestlik fetişizmi" tuzağına ise asla düşülmemelidir.

Yeni anayasa ile birlikte TBMM İçtüzüğünün, Siyasi Partiler Kanunu'nun ve seçim kanunlarının yenilenmesi ihtiyacı da açıktır. Tüm bu konularda Hukuk Politikaları Kurulu olarak üzerimize düşen her türlü fikri desteği vermeye devam edeceğimizi belirtmek isterim.

Toplumsal birliğimizin en güçlü şekilde tecelli ettiği bugünlerde yapılan çalışmaların ayrı bir önemi olduğunu vurgulamak gerekir. Bugün Türkiye'nin her bir ferdinin kendini asli unsuru olarak saydığı kapsayıcı bir anayasaya yönelik olarak hukuk politikası oluşturma çalışmalarına katkı sunmak herkesin hakkıdır ve aynı zamanda milli bir görevidir.

- TÜRKİYE'NİN BÜYÜK YÜRÜYÜŞÜ

Dünyada görünürde dahi bir kural ve kurum referansının kalmadığı bu dönemde kaba güç ve kuralsızlık kaotik küresel yapıya egemen oldu. Bu koşullarda yeni anayasa ile geliştirilecek güçlü ve daha doğru kural sistemi Türkiye'ye hukuk içinde ve hukuk desteğiyle yükselmek için birçok fırsat sağlayacaktır. Özcesi Türkiye büyük yürüyüşe başlıyor. Yeni anayasa bu büyük yürüyüşün itici gücü olacaktır.

Eminiz ki Türk milletinin tüm unsurları, Türkiye toplumunun tüm kesimleri, Türkiye halkının tüm kümeleri yeni anayasa yapma hakkını asli kurucu irade yetkisiyle kullanarak hedefe ulaşacaktır. Ve yine görünen o ki temsili kurucu irade olan TBMM en geç 29. dönemde yeni anayasayı yaptığında, zorunlu olarak başvurulacak halk oylamasında çok yüksek bir oy oranıyla yeni anayasa kabul edilecektir.

[Mehmet Uçum, Cumhurbaşkanı Başdanışmanı ve Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu Başkanvekilidir.]

*Makalelerdeki fikirler yazarına aittir ve Anadolu Ajansının editoryal politikasını yansıtmayabilir.

Romanya'da nefes kesen görüntüler! Türk Yıldızları Bükreş semalarında

Kapat Video yükleniyor...